Hoe deze vermogensbeheerder de kosten van één klant met bijna 800% liet stijgen

Rabi Safi
8 uur geleden
4 minuten om te lezen

In het kort:

Stukken in handen van De Belegger laten zien dat klanten van Onafhankelijk Vermogensbeheer ’s-Gravenhage (OVG Beheer) niet altijd wisten welk risico zij liepen en welke kosten daarbij hoorden.
In drie maanden tijd liep de rekening op tot bijna €12.000, zonder dat vooraf duidelijk was wat dit zou betekenen voor risico en kosten.
De AFM grijpt in omdat dit raakt aan de kern van beleggersbescherming: weten waarin je belegt, wat het kost en wat er mis kan gaan.

Wat is hier echt aan de hand?

Uit onderzoek van De Belegger blijkt dat de aanwijzing die de AFM op 29 september 2025 oplegde aan OVG veel verder gaat dan een formele tik op de vingers. Het gaat om de vraag of particuliere beleggers wel voldoende, juist en begrijpelijk zijn geïnformeerd over hun beleggingen.

Volgens stukken die De Belegger heeft ingezien, concludeert de AFM dat OVG op meerdere punten structureel tekort is geschoten. Niet één incident, maar een patroon over meerdere jaren. Wij hebben OVG benaderd voor een reactie op deze bevindingen.

Is er sprake van misleiding?

Dat is de vraag die boven dit dossier hangt. Uit ons onderzoek blijkt dat de AFM het woord ‘misleiding’ niet expliciet gebruikt, maar wél vaststelt dat cliënten:

onvolledige of onduidelijke informatie kregen;
soms pas achteraf zagen wat de gevolgen waren van keuzes die namens hen waren gemaakt;
geen helder, voorafgaand beeld hadden van risico’s en kosten.

In toezichtstaal is dat zwaar. Want juridisch hoeft misleiding niet altijd te betekenen dat iemand bewust heeft gelogen. Ook het weglaten van essentiële informatie kan misleidend zijn.

De AFM stelt expliciet dat in onderhoudsverslagen en geschiktheidsverklaringen “incorrecte, onduidelijke en/of misleidende informatie” is verstrekt. Dat is een harde kwalificatie. Voor beleggers betekent dit: u kon denken dat uw portefeuille iets anders was dan zij in werkelijkheid bleek te zijn.

Het optieverhaal: waarom dit zo gevoelig ligt

Een van de meest gevoelige onderdelen uit het AFM-onderzoek betreft het gebruik van opties.

Uit stukken, in handen van De Belegger, blijkt dat OVG in sommige portefeuilles actief handelde in AEX-opties, inclusief geschreven opties. Dat zijn geen gewone aandelen, maar complexe producten met een asymmetrisch risico: de winst is vaak beperkt, terwijl het verlies snel kan oplopen.

Waarom is dit zo belangrijk?

Opties kunnen het risico van een portefeuille in korte tijd drastisch verhogen.
Ze leiden vrijwel altijd tot méér transacties en dus hogere kosten.
Ze zijn voor veel particuliere beleggers moeilijk te doorgronden.

De kern van het probleem: uit ons onderzoek blijkt dat niet altijd duidelijk is vastgelegd dat cliënten vooraf expliciet en concreet zijn geïnformeerd over:

dát er met opties werd gehandeld;
wat dat betekende voor hun risico;
wat dit zou doen met hun kosten.

De AFM constateert dat risico’s niet werden gekwantificeerd en niet actief werden gemonitord. Dan wordt het voor een belegger praktisch onmogelijk om te begrijpen wat “optiegebruik” in zijn of haar portefeuille écht betekent.

Voor de goede orde: optiegebruik op zichzelf is niet verboden. Maar het niet goed uitleggen, vastleggen en monitoren ervan is dat wel.

Kostenexplosie als rode vlag

Uit de stukken blijkt ook dat bij één cliënt de kosten in een kwartaal opliepen tot bijna €12.000, terwijl vooraf was gerekend met circa €1.500. Dat is geen nuanceverschil, maar een orde van grootte. Mogelijk door opties.

“De AFM heeft haar bevinding dat er sprake is van een ingrijpende wijziging van de totale kosten onderbouwd door de kosten in het tweede kwartaal van 2024 (€ 11.896,31) af te zetten tegen de ex-ante kosten die aan de betreffende cliënt zijn gecommuniceerd.” laat de AFM weten.

De AFM noemt dit een “ingrijpende wijziging”. En juist dan geldt een strikte regel: de klant moet actief, tijdig en concreet worden geïnformeerd. Dat gebeurde niet.

“Uit het onderzoek volgt geen vastlegging waaruit blijkt dat OVG cliënt 16 tijdig op de hoogte heeft gesteld van deze ingrijpende wijziging.” aldus, de AFM.

Pas na vragen van de toezichthouder volgde een waarschuwing per e-mail, zonder exacte bedragen. Dat is volgens de AFM onvoldoende. Voor beleggers is dit cruciaal: kosten zijn geen detail, ze bepalen rechtstreeks uw rendement.

“De kostenstijging lijkt bovendien niet het gevolg van bewegingen op de beurs, maar van een andere/actievere handelsstrategie.” vertelt de AFM. Waarom is dit zo belangrijk?

Opties zijn complexe financiële instrumenten.
Ze leiden vrijwel altijd tot meer transacties.
Meer transacties betekenen hogere kosten.
En geschreven opties kunnen het neerwaartse risico fors vergroten.

Juist daarom stelt de wet dat een vermogensbeheerder vooraf duidelijk moet maken of opties worden gebruikt, wat dat betekent voor risico en wat het kost.

Waarom de AFM hier zo zwaar aan tilt

Volgens documenten die De Belegger heeft ingezien, speelt mee dat OVG:

eerder normbrieven ontving van de AFM;
wist welke regels golden;
maar desondanks geen structurele verbetering doorvoerde.

De toezichthouder schrijft expliciet dat OVG “geen blijk geeft van een compliancegerichte houding”. Dat is toezichtstaal voor: deze partij neemt de regels niet serieus genoeg.

En dat raakt direct de belegger. Want zonder strakke regels, zonder vastlegging en zonder transparantie verschuift het risico vrijwel volledig naar de klant.

Wat betekent dit voor u als belegger?

Uit ons onderzoek blijkt dat deze zaak een bredere les bevat:

Vraag altijd expliciet of er met derivaten zoals opties wordt gewerkt.
Laat u niet geruststellen met algemene zinnen over “offensief profiel” of “actief beheer”.
Eis vooraf een concreet overzicht van risico’s én kosten, in euro’s én percentages.

De AFM grijpt hier in om één reden: particuliere beleggers moeten erop kunnen vertrouwen dat hun vermogensbeheerder niets achterhoudt, niet bewust en niet uit gemakzucht.

Dit dossier is nog niet klaar

OVG moet zijn werkwijze ingrijpend aanpassen. Dat gebeurt onder toezicht van de AFM en binnen strakke deadlines. Dat het bedrijf geen bezwaar heeft gemaakt, betekent dat het oordeel vaststaat.

De Belegger blijft dit dossier volgen. Want waar toezicht ingrijpt, is vaak meer aan de hand dan op het eerste gezicht lijkt. We wachten een reactie af van OVG.