De geschiedenis wijst voor een beurscrash naar één verstandige zet

In het kort:

• De S&P 500 ligt ondanks zorgen over inflatie en AI investeringen op koers voor 12% jaarwinst.

• De Shiller CAPE ratio staat op een niveau dat eerder alleen tijdens de dotcomzeepbel werd gezien.

• De spanning zit niet alleen in de kans op een beurscrash, maar vooral in de vraag welke bedrijven een zware daling kunnen doorstaan.

De S&P 500 staat op recordhoogte en ligt tegelijk onder een waarderingsvergrootglas. De index koerst af op 12% jaarwinst, geholpen door enthousiasme over artificial intelligence en een economie die langer overeind bleef dan veel beleggers hadden verwacht. Juist die combinatie maakt de markt ongemakkelijk: de winst is zichtbaar, maar de prijs die beleggers ervoor betalen ook.

De rally in de S&P 500 draait voor een groot deel om AI. Bedrijven die van artificial intelligence profiteren, trokken veel kapitaal aan en beleggers bleven bereid om stevige verwachtingen in de koersen te leggen. Dat gebeurde ondanks oplopende inflatie en vragen over de enorme uitgaven aan AI infrastructuur.

Daar wringt het voor de markt. De beurs loopt vooruit op groei die bedrijven later nog moeten waarmaken. Zolang de winsten blijven groeien, kan zo’n verhaal lang standhouden. Maar bij recordstanden wordt de marge voor teleurstelling kleiner.

Een beurscrash is daarmee geen vaststaande gebeurtenis voor morgen of volgende week. Aandelenmarkten kennen zware correcties, maar de timing blijft notoir lastig. De nuchtere constatering is eenvoudiger: hoe hoger de waardering, hoe minder vergevingsgezind de markt wordt.

Beleggers wegen recordstanden tegen inflatie en geopolitieke risico’s

Bron: Reuters

Shiller CAPE knippert rood

De waarschuwing zit vooral in de Shiller CAPE ratio van de S&P 500. Die maatstaf vergelijkt aandelenkoersen met de gemiddelde winst per aandeel over 10 jaar en haalt zo een deel van de economische ruis uit de cijfers. De ratio staat nu op een niveau dat eerder slechts één keer voorkwam: tijdens de dotcomzeepbel.

Dat is een serieus signaal, maar geen stopwatch. Een hoge waardering vertelt niet wanneer de markt draait. Aandelen kunnen eerst verder oplopen, of een deel van de spanning kwijtraken via een beperkte daling.

De nuance is belangrijk. “This doesn't mean we're about to immediately see another dot-com-sized crash.” Die zin haalt de ergste dramatiek uit het verhaal. Tegelijk blijft de vergelijking met de dotcomperiode ongemakkelijk genoeg om niet weg te wuiven.

Technologierally jaagt waarderingen op richting dotcomniveaus

Bron: Reuters

Beurscrashes horen bij aandelen

De S&P 500 heeft eerdere crashes en diepe dalingen uiteindelijk steeds verwerkt. Soms ging het herstel snel, soms duurde het jaren. Voor particuliere beleggers is dat verschil niet academisch, want juist in die tussenliggende jaren wordt geduld getest.

Een papieren verlies voelt zelden papierachtig wanneer de portefeuille hard daalt. Rode cijfers, sombere krantenkoppen en twijfel over de economie maken verkopen vaak verleidelijk. Toch is het historische patroon helder: wie sterke bedrijven door zware markten heen zag komen, kreeg in veel gevallen een heel andere uitkomst dan wie midden in de stress verkocht.

Dat maakt het onderscheid tussen kwaliteit en momentum belangrijker. Niet elk aandeel dat hard is gestegen, is sterk. En niet elk aandeel dat hard daalt, verdient automatisch geduld.

Volatiele markten testen beleggers tijdens scherpe correcties

Bron: Reuters

Microsoft toont de lange adem

Microsoft laat zien hoe groot het verschil kan zijn tussen een crisis doormaken en een crisis verkopen. Wie het aandeel vlak voor de financiële crisis van 2007 en 2008 kocht, keek op enig moment aan tegen een papieren verlies van 34%. Dat is fors genoeg om zelfs overtuigde langetermijnbeleggers aan het twijfelen te brengen.

Een belegger die toen verkocht en oorspronkelijk in 1999 of later had gekocht, kon verlies hebben gerealiseerd. Dat zou op dat moment rationeel hebben gevoeld: schade beperken, kapitaal beschermen, later opnieuw kijken. Achteraf bleek juist die reactie kostbaar.

Wie Microsoft door de crisis heen tot vandaag aanhield, kwam uit op meer dan 1.300% winst. Dat voorbeeld bewijst niet dat elk aandeel decennia in portefeuille thuishoort. Het laat wel zien dat een goed bedrijf soms meer tijd nodig heeft dan de markt op een slecht moment wil geven.

Tech vraagt meer bewijs

Vooral technologieaandelen kunnen lange perioden nodig hebben om hun groeiverhaal opnieuw geloofwaardig te maken. Een sector kan jaren uit de gratie zijn wanneer beleggers twijfelen aan winst, investeringen of de omvang van de markt. AI maakt die spanning nu opnieuw zichtbaar.

In veel gevallen kan een periode van vijf tot 10 jaar al veel verschil maken. Soms duurt het langer, zeker wanneer een sector door een moeilijke fase gaat. Dan draait het minder om de dagkoers en meer om de vraag of een bedrijf de financiële en strategische kracht heeft om de volgende groeifase te halen.

Daar zit de harde selectie. Kwaliteitsaandelen zijn geen magisch etiket. Het gaat om bedrijven met solide langetermijnvooruitzichten en genoeg kracht om mindere jaren te overleven.

S&P 500 wacht op bewijs

De S&P 500 staat hoog, AI verwachtingen blijven groot en de Shiller CAPE ratio laat weinig ruimte voor gemakzucht. Dat maakt een correctie niet zeker, maar wel minder verrassend als die komt. De markt heeft veel goed nieuws al vooruitgenomen.

Voor beleggers draait de komende fase daarom niet alleen om de vraag of er een beurscrash komt. Belangrijker is welke bedrijven hun waardering kunnen rechtvaardigen wanneer groei, winst en investeringen scherper worden beoordeeld. De S&P 500 heeft historisch veel klappen overleefd, maar elke nieuwe daling test opnieuw welke aandelen werkelijk kwaliteit verdienen.