Warren Buffett zegt dat je dit moet doen als de beurs crasht

In het kort

• Buffetts kernregel is om niet op de grootste hype te focussen, maar op bedrijven met een duurzaam concurrentievoordeel.

• De dotcombubbel liet zien dat zelfs toekomstige winnaars als Amazon en Microsoft tussentijds enorme koersverliezen kunnen lijden.

• Voor AI-beleggers draait bescherming tegen een crash daarom vooral om sterke balansen, kasstromen, verdedigbare marktposities en een redelijke waardering.

De Amerikaanse aandelenmarkt heeft de afgelopen maanden opnieuw records bereikt, maar tegelijkertijd neemt de nervositeit rond de hoge waarderingen van technologie- en AI-aandelen toe. Uit de meest recente Global Fund Manager Survey van Bank of America blijkt volgens de aangeleverde analyse dat ongeveer 45 procent van de fondsbeheerders een AI-bubbel als het grootste staartrisico voor de markt ziet.

Niemand weet echter of een beurscrash daadwerkelijk dichtbij is. Warren Buffett probeert dat soort bewegingen ook niet te voorspellen, maar zijn belangrijkste beleggingsregel uit de periode vlak vóór de dotcombubbel is vandaag opvallend relevant: kijk niet naar hoe groot een sector kan worden, maar naar welke bedrijven een duurzaam concurrentievoordeel bezitten.

Buffett waarschuwde al tijdens de internethype

Aan het einde van de jaren negentig waren beleggers ervan overtuigd dat internet de wereldeconomie fundamenteel zou veranderen. Daar kregen ze uiteindelijk volledig gelijk in, maar dat betekende niet dat ieder internetaandeel een goede belegging was.

Buffett waarschuwde in 1999 juist voor dat onderscheid. Volgens hem draait succesvol beleggen niet primair om de vraag hoeveel invloed een nieuwe industrie op de samenleving zal hebben, maar om de vraag welk individueel bedrijf een concurrentievoordeel heeft en vooral hoe duurzaam dat voordeel is.

Dat lijkt vandaag opnieuw relevant. Kunstmatige intelligentie kan de economie net zo ingrijpend veranderen als internet, maar daaruit volgt niet automatisch dat ieder AI-aandeel de huidige waardering uiteindelijk kan waarmaken.

Wil je slimmer beleggen en direct vooroplopen? Als lid van De Belegger krijg je toegang tot deepdives, aandelentips, trainingen, premium content én live portfolio-inzicht, samen met een actieve community van beleggers.

Pak je kans! klik op de button, start direct en pak tijdelijk 50% korting met de code 'PREMIUM50'.

Word lid!

De dotcombubbel bewees zijn punt snel

Toen de dotcombubbel uiteenspatte, bleek hoe groot het verschil was tussen een aantrekkelijke technologie en een aantrekkelijke investering. Talloze technologiebedrijven die enkele jaren eerder spectaculaire beursgangen hadden meegemaakt verdwenen uiteindelijk volledig.

Dotcom Bubbel

De internetrevolutie ging ondertussen gewoon door. Consumenten gingen steeds meer online winkelen, bedrijven digitaliseerden hun processen en internet werd uiteindelijk een essentieel onderdeel van vrijwel iedere sector van de economie.

Beleggers die simpelweg hadden gekocht omdat een bedrijf iets met internet deed, konden desondanks enorme verliezen lijden. De winnaars waren uiteindelijk vooral ondernemingen die niet alleen op een populaire trend meesurften, maar ook sterke producten, schaalvoordelen, financiële slagkracht en een duurzaam verdienmodel ontwikkelden.

Zelfs Amazon verloor bijna 95 procent

Ook bedrijven die uiteindelijk tot de grootste winnaars behoorden, werden tijdens de crash hard geraakt. Microsoft verloor tijdens de dotcom-bearmarkt meer dan 60 procent van zijn beurswaarde, ondanks dat het bedrijf uiteindelijk een van de grootste technologiebedrijven ter wereld zou worden.

Amazon werd nog harder geraakt. Het aandeel verloor volgens de aangeleverde cijfers tussen 1999 en 2001 bijna 95 procent van zijn waarde, terwijl Apple in 2000 zelfs op één handelsdag meer dan 50 procent kelderde.

Achteraf lijken deze bedrijven vanzelfsprekende winnaars, maar tijdens een crash voelde dat heel anders. Beleggers moesten enorme koersdalingen verdragen zonder de zekerheid dat Microsoft, Amazon of Apple uiteindelijk sterker uit de crisis zouden komen.

Een sterke onderneming is dus niet hetzelfde als een stabiel aandeel

Dat is een belangrijke les voor de huidige AI-markt. Zelfs wanneer Nvidia, Microsoft, Alphabet of een ander technologiebedrijf over twintig jaar veel groter is dan vandaag, betekent dat niet dat het aandeel tussentijds niet 40, 50 of zelfs 70 procent kan dalen.

Een beurskoers wordt namelijk niet alleen bepaald door de kwaliteit van een bedrijf. De waardering die beleggers vooraf betalen is minstens zo belangrijk, omdat zelfs uitstekende ondernemingen slechte beleggingen kunnen worden wanneer de verwachtingen te extreem oplopen.

Juist daarom is Buffetts boodschap relevanter dan simpelweg proberen de volgende marktcorrectie te voorspellen. Een belegger moet zich afvragen welke bedrijven hij ook zou willen bezitten als de beurs morgen fors lager opent.

45 procent van fondsmanagers vreest inmiddels een AI-bubbel

Die vraag wordt belangrijker nu technologieaandelen opnieuw hoge waarderingen hebben bereikt. Volgens Bank of America ziet ongeveer 45 procent van de ondervraagde fondsmanagers een AI-bubbel als het grootste risico voor de markt.

Dat betekent uiteraard niet dat 45 procent verwacht dat de markt morgen instort. Het geeft vooral aan dat professionele beleggers steeds kritischer kijken naar de enorme hoeveelheid kapitaal die richting AI-infrastructuur, chips, datacenters en softwarebedrijven stroomt.

De vergelijking met de dotcombubbel is verleidelijk, maar ook daar moet voorzichtig mee worden omgegaan. Veel van de huidige AI-leiders genereren al enorme omzet, winst en vrije kasstroom, terwijl veel internetbedrijven rond 2000 nauwelijks een bewezen verdienmodel hadden.

Lees ook: Beleggers betalen mogelijk 63% te veel voor dit Nederlandse beursicoon

De belangrijkste vraag is welke voorsprong overblijft

Buffetts benadering dwingt beleggers daarom om verder te kijken dan groeipercentages. Een onderneming kan vandaag met 100 procent groeien, maar dat is weinig waard wanneer concurrenten dezelfde technologie eenvoudig kunnen kopiëren en de marges enkele jaren later instorten.

Een duurzaam voordeel kan verschillende vormen aannemen. Denk bijvoorbeeld aan technologie die moeilijk te reproduceren is, hoge overstapkosten voor klanten, netwerkeffecten, een sterk merk, enorme schaal of een kostenstructuur waar concurrenten nauwelijks tegenop kunnen.

Dat is vooral binnen AI relevant omdat de technologie bijzonder snel verandert. Een bedrijf dat vandaag de beste AI-oplossing heeft, hoeft over drie jaar niet automatisch nog steeds de marktleider te zijn.

Een recessie scheidt uiteindelijk de winnaars van de verliezers

Volgens de aangeleverde analyse hebben recessies en beurscrashes gedurende de afgelopen honderd jaar telkens hetzelfde effect gehad: zwakke ondernemingen verdwijnen, terwijl sterke bedrijven uiteindelijk marktaandeel kunnen winnen.

Tijdens economische neergangen hebben bedrijven met hoge schulden, zwakke marges of structurele verliezen minder financiële bewegingsruimte. Ondernemingen met sterke balansen en grote vrije kasstromen kunnen juist blijven investeren, concurrenten overnemen of aandelen terugkopen wanneer waarderingen laag zijn.

Daarmee kan een crisis op lange termijn zelfs gunstig uitpakken voor de sterkste spelers. De beurskoers kan aanvankelijk alsnog hard dalen, maar de fundamentele concurrentiepositie kan tegelijkertijd verbeteren.

De geschiedenis laat zien waarom geduld belangrijk is

De bredere aandelenmarkt heeft ondanks alle crises uiteindelijk een indrukwekkend rendement gerealiseerd. Sinds de bodem van de S&P 500 in oktober 2002 is de index volgens de aangeleverde analyse met bijna 1.500 procent gestegen.

In die periode kregen beleggers alsnog te maken met de financiële crisis, verschillende recessies, forse correcties en de coronacrash. Iedere keer leek er op het dieptepunt een overtuigende reden te zijn waarom aandelen nog verder konden dalen.

Dat betekent niet dat beleggers iedere individuele onderneming eindeloos moeten vasthouden. Het laat vooral zien dat brede economische vooruitgang en sterke bedrijven op lange termijn veel krachtiger kunnen zijn dan tijdelijke beurscrises.

Dit betekent niet dat beleggers nu alles moeten verkopen

Wie bang is voor een AI-bubbel kan in de verleiding komen om technologieaandelen volledig van de hand te doen. Maar dat zou juist ingaan tegen de kern van Buffetts aanpak, omdat niemand betrouwbaar kan voorspellen wanneer een bullmarkt eindigt.

De markt kan nog jarenlang stijgen voordat een serieuze correctie begint. Wie uitsluitend probeert het perfecte verkoop- en terugkoopmoment te bepalen, moet daardoor twee moeilijke beslissingen correct uitvoeren in plaats van één.

Een andere aanpak is om nu kritisch naar de kwaliteit van de bedrijven in de portefeuille te kijken. Wanneer een aandeel alleen aantrekkelijk lijkt zolang beleggers steeds hogere multiples betalen, is het risico tijdens een correctie waarschijnlijk groter dan bij een onderneming die op eigen kracht sterke kasstromen en winst blijft genereren.

AI kan gigantisch worden en toch beleggers geld kosten

Dat is misschien wel de belangrijkste parallel met de internetbubbel. Het internet bleek uiteindelijk zelfs groter en belangrijker dan veel optimisten eind jaren negentig konden voorspellen, maar dat voorkwam niet dat talloze internetbeleggers enorme bedragen verloren.

Hetzelfde kan met AI gebeuren. De technologie kan uiteindelijk vrijwel iedere industrie veranderen, terwijl tegelijkertijd tientallen huidige AI-bedrijven verdwijnen of nooit genoeg winst genereren om hun hoge beurswaarderingen te rechtvaardigen.

Daarom is een investering in AI niet automatisch een investering in de toekomstige winnaars van AI. Beleggers moeten nog steeds bepalen welke ondernemingen een verdedigbare positie hebben en tegen welke prijs ze bereid zijn die kwaliteit te kopen.

Buffetts belangrijkste crashstrategie begint vóór de crash

Een belegger kan nauwelijks controleren wanneer de volgende recessie of bear market begint. Wat wel controleerbaar is, zijn de aandelen die vóór die daling in de portefeuille worden opgenomen.

Daar zit volgens Buffetts filosofie de belangrijkste bescherming. Niet proberen te voorspellen welke sector het hardst groeit, maar ondernemingen kiezen waarvan het concurrentievoordeel ook tijdens moeilijke economische omstandigheden overeind kan blijven.

De afgelopen honderd jaar laten zien waarom dat onderscheid zo belangrijk is. Veel aandelen verdwijnen tijdens zware economische periodes, maar ondernemingen die recessies overleven en daarna sterker doorgroeien kunnen juist uitzonderlijke langetermijnrendementen opleveren.

Een volgende beurscrash komt uiteindelijk onvermijdelijk, alleen weet niemand wanneer. Voor beleggers is de belangrijkste voorbereiding daarom misschien niet het voorspellen van die crash, maar ervoor zorgen dat de portefeuille bestaat uit bedrijven die sterk genoeg zijn om er ook weer uit te komen.