Beleggers opgelet: is het moment aangebroken om ASML te trimmen?
- Jelger Sparreboom
- 11 minuten geleden
- 5 minuten om te lezen
In het kort:
ASML laat opnieuw zien hoe uitzonderlijk zijn positie is met recordorders, sterke marges en groeiend vertrouwen in de middellange termijn.
De orderportefeuille zwelt aan richting 40 miljard euro, gedreven door EUV-systemen en structurele AI-vraag.
Tegelijkertijd loopt de waardering ver vooruit, waardoor portefeuillegewicht en timing steeds relevanter worden.
ASML heeft met de recente kwartaalcijfers opnieuw bevestigd waarom het bedrijf zo’n unieke positie inneemt binnen de chipindustrie. De resultaten waren overtuigend, de orderinstroom bereikte een recordniveau en het management sprak met meer vertrouwen over de middellange termijn dan in eerdere kwartalen. Voor beleggers roept dat een interessante vraag op. Wanneer een onderneming operationeel zo sterk presteert en de markt daar al stevig op vooruitloopt, wordt het moment relevant om na te denken over positionering en waardering. Dat geldt zeker bij een aandeel dat in korte tijd fors in koers is gestegen en voor veel portefeuilles een steeds zwaarder gewicht krijgt.
Koers ASML
Dit artikel verkent waarom het overwegen van een gedeeltelijke aanpassing van een ASML-positie verdedigbaar kan zijn, zonder dat dit afbreuk doet aan de structurele kwaliteit van het bedrijf.
Operationele prestaties en structurele groeidrijvers
De meest recente cijfers laten zien dat ASML operationeel op volle kracht draait. De omzet kwam uit binnen de eerder afgegeven bandbreedte, terwijl de brutomarge boven de 52 procent bleef. Dat niveau onderstreept de sterke prijszettingsmacht van het bedrijf. De vrije kasstroom sprong er extra uit. In het vierde kwartaal werd bijna elf miljard euro gegenereerd, mede door het moment waarop betalingen binnenkwamen.
De kern van het positieve sentiment ligt bij de orderinstroom. Met netto boekingen van 13,2 miljard euro noteerde ASML het hoogste niveau ooit. Netto boekingen geven aan hoeveel nieuwe orders er binnenkomen na annuleringen en zijn een belangrijke indicator voor toekomstige omzet. Dat deze boekingen de gerealiseerde omzet ruim overstijgen, betekent dat de orderportefeuille verder is gegroeid. De totale backlog bedraagt inmiddels bijna 40 miljard euro, goed voor meer dan een jaar omzet op basis van het huidige niveau.
Een groot deel van die backlog bestaat uit EUV-systemen. EUV staat voor extreme ultraviolet lithografie, een technologie die nodig is om de meest geavanceerde chips te produceren. ASML is de enige leverancier ter wereld van deze machines, wat het bedrijf een feitelijk monopolie geeft. EUV-systemen zijn zeer kapitaalintensief en worden verkocht tegen prijzen die inmiddels boven de 200 miljoen euro per stuk liggen. De stijging van de gemiddelde verkoopprijs wijst erop dat klanten steeds vaker kiezen voor nieuwere, productiever uitvoeringen.
De vraag naar deze systemen wordt gedragen door een duidelijke verschuiving bij klanten. Chipfabrikanten, met name in geavanceerde logica en geheugen, hebben hun investeringsplannen versneld. Tijdens de earnings call gaf het management aan dat klanten de afgelopen maanden positiever zijn geworden over de houdbaarheid van de vraag naar AI-gerelateerde chips. Die vraag komt voort uit datacenters, kunstmatige intelligentie en high-performance computing. Omdat deze toepassingen structureel meer rekenkracht vereisen, zien klanten zich genoodzaakt om hun productiecapaciteit uit te breiden.
Naast nieuwe machines groeit ook een tweede inkomstenstroom. ASML verdient steeds meer aan de installed base, het totaal aantal machines dat al bij klanten in gebruik is. Deze installed base genereert terugkerende omzet via onderhoud, service en upgrades. In 2025 groeide deze omzet met meer dan een kwart. Upgrades zijn voor klanten aantrekkelijk omdat zij daarmee bestaande machines productiever kunnen maken, wat sneller en efficiënter is dan het bouwen van nieuwe fabrieken. Voor ASML betekent dit een stabielere en minder cyclische inkomstenbron met relatief hoge marges.
Zichtbaarheid, risico’s en de rol van geopolitiek
Een belangrijk element in de huidige situatie is de mate van zichtbaarheid. ASML staat bekend om zijn voorzichtige communicatie. Wanneer het management een omzetbandbreedte afgeeft, ligt de uiteindelijke realisatie historisch vaak richting de bovenkant. Voor 2026 verwacht het bedrijf een omzet tussen de 34 en 39 miljard euro. Het midden van die bandbreedte ligt boven de eerdere analistenverwachtingen. Dat suggereert dat de vraagomgeving sterker is geworden.
Analistenverwachting omzet 2026
Toch blijft de timing van omzet deels afhankelijk van factoren buiten de directe controle van ASML. Leveringen van machines hangen samen met de voortgang van fabrieksbouw bij klanten. Wanneer cleanrooms of infrastructuur later gereed zijn, verschuift de omzet naar een later moment. Dat verandert niets aan de onderliggende vraag, maar kan wel leiden tot tijdelijke schommelingen in kwartaalcijfers.
Geopolitiek blijft een aandachtspunt, met name de blootstelling aan China. Exportbeperkingen hebben de afgelopen jaren geleid tot onzekerheid over leveringen van bepaalde systemen. ASML gaf aan dat het aandeel van China in de totale omzet structureel rond de 20 procent ligt en dat dit niveau ook voor 2026 wordt verwacht. In het meest recente kwartaal daalde de Chinese omzet zelfs, wat erop wijst dat eerdere pieken deels samenhingen met vervroegde leveringen voorafgaand aan strengere regels. Daarmee lijkt het China-risico beter ingebed in het totale beeld, al blijft het een factor om te volgen.
Een ander punt is de kapitaalintensiteit van de sector. Klanten investeren momenteel fors, mede door de hoge prijzen van AI-chips en geheugen. Deze investeringscycli kunnen in de toekomst normaliseren. ASML anticipeert hierop door zijn capaciteit geleidelijk op te schalen. Het bedrijf bouwt flexibiliteit in, zodat het kan reageren op vraag zonder structureel te veel kosten te maken in rustigere periodes.
Waardering en portefeuille-overwegingen
De sterke operationele prestaties en verbeterde zichtbaarheid hebben zich vertaald in een stevige koersstijging. ASML wordt momenteel gewaardeerd tegen een veelvoud van de winst en de operationele kasstroom dat boven het historische gemiddelde ligt. Een koers-winstverhouding van rond de 50 en een EV/EBIT-multiple boven de 40 impliceren dat beleggers rekenen op aanhoudend hoge groei en foutloze uitvoering.
EV/EBIT
Een hoge waardering hoeft geen probleem te zijn zolang de groei dit rechtvaardigt. Bij ASML zijn daar argumenten voor, gezien de unieke technologiepositie en de structurele vraag naar geavanceerde chips. Tegelijkertijd betekent een dergelijke waardering dat tegenvallers sneller impact hebben op het aandeel. Zelfs beperkte vertragingen in leveringen of een tijdelijke afkoeling van investeringen kunnen dan leiden tot grotere koersreacties.
Voor veel beleggers speelt daarnaast het portefeuilleperspectief. Door de koersstijging is ASML voor velen een steeds groter deel van het totale vermogen gaan vertegenwoordigen. In zo’n situatie kan het logisch zijn om het gewicht van één positie te heroverwegen. Dat hoeft geen uitspraak te zijn over de kwaliteit van het bedrijf, maar kan voortkomen uit risicospreiding en winstneming na een sterke periode.
Ook het gedrag van het management biedt context. ASML heeft zijn aandeleninkoopprogramma niet volledig benut in de periode waarin de koers sterk opliep. Dat suggereert dat het management selectief is in het inzetten van kapitaal en de huidige waardering met enige terughoudendheid benadert. Voor beleggers kan dit een extra signaal zijn om kritisch te kijken naar de verhouding tussen prijs en vooruitzichten.
Conclusie: sterke basis, hogere lat
ASML bevindt zich in een uitzonderlijk sterke positie binnen de halfgeleiderindustrie. De vraag naar zijn technologie wordt gedragen door structurele trends zoals AI en datacenters, de orderportefeuille is goed gevuld en het dienstenmodel wint aan belang. Tegelijkertijd ligt de lat hoog. De huidige waardering weerspiegelt veel van dit positieve verhaal al, waardoor de ruimte voor teleurstellingen kleiner wordt.
Voor beleggers betekent dit dat ASML zowel een kwalitatief kernbezit kan zijn als een bron van concentratierisico. Het overwegen van een aanpassing van de positie kan passen binnen een bredere portefeuillebenadering, waarbij rendement en risico opnieuw in balans worden gebracht.
Ook particuliere beleggers die inspelen op sterke trends als AI en halfgeleiders doen er goed aan niet alleen naar bedrijfsresultaten te kijken, maar ook naar de efficiëntie van hun eigen portefeuille. Kosten, valutaconversie en internationale toegang spelen daarbij een grotere rol naarmate posities groeien en vaker worden bijgestuurd. Juist bij actieve herwegingen kan het verschil tussen brokers merkbaar doorwerken in het uiteindelijke rendement.
In dat kader is het relevant dat MEXEM door Brokerskiezen.nl is uitgeroepen tot beste allround broker van 2025. Beleggers handelen er tegen valutakosten van 0,005 procent, tegenover circa 0,25 procent bij DEGIRO en SAXO Bank, wat voor de gemiddelde portefeuille kan oplopen tot honderden of zelfs duizenden euro’s per jaar. Zo positioneert MEXEM zich als beste allround broker van 2025, met scherpe tarieven die het rendement van beleggers merkbaar kunnen verbeteren.
Opmerkingen