Nederland verliest €1 miljard: 17% prijsverschil jaagt tankers weg

In het kort:

• Nederland verliest fiscale opbrengst, terwijl buitenlandse tankstations juist marktaandeel winnen.

• De grootste kans ligt bij lagere accijnzen, met hogere binnenlandse volumes.

• Het grootste risico is structureel omzetverlies in grensregio's en blijvende belastingerosie.

De belangrijkste reden is het prijsverschil tussen Nederland en de buurlanden. Veel automobilisten kiezen ervoor om net over de grens te tanken omdat dit aanzienlijk goedkoper is. Volgens schattingen gaat het om ongeveer 1 miljard liter brandstof die jaarlijks buiten Nederland wordt gekocht. Hierdoor mist de overheid een groot bedrag aan accijnzen en btw.

Een groot deel van de brandstofprijs bestaat uit belastingen. Voor benzine ligt de accijns rond de 85 cent per liter en voor diesel rond de 56 cent. Daarbovenop komt nog 21 procent btw over de totale prijs. Wanneer iemand in het buitenland tankt, vloeit dit belastingdeel niet naar Nederland maar naar het land waar de brandstof wordt gekocht.

Dit laat zien dat de belastinginkomsten sterk afhankelijk zijn van waar mensen tanken. In een land met open grenzen kunnen consumenten eenvoudig uitwijken naar goedkopere alternatieven, waardoor de inkomsten minder stabiel worden.

€1 miljard lekt weg: Nederlanders tanken massaal over de grens.

Bron: Linda

Waarom is brandstof in het buitenland goedkoper?

Het prijsverschil komt vooral door lagere belastingen in buurlanden zoals België. Volgens gegevens kan brandstof daar tot ongeveer 17 procent goedkoper zijn dan in Nederland. Dit verschil is groot genoeg om gedrag van consumenten te veranderen.

De recente stijging van brandstofprijzen door spanningen in het Midden-Oosten heeft dit effect versterkt. Hoe hoger de prijs per liter, hoe groter het absolute voordeel wordt van tanken over de grens. Hierdoor wordt het voor automobilisten steeds aantrekkelijker om de grens over te steken.

Daarnaast is de prijsinformatie heel zichtbaar. Automobilisten zien dagelijks de prijzen langs de weg en kunnen makkelijk vergelijken. Hierdoor wordt de keuze om ergens anders te tanken snel gemaakt.

Dit prijsverschil jaagt automobilisten de grens over.

Bron: Frank Watching

Wat betekent dit voor tankstations in Nederland?

Tankstations in grensregio’s merken direct de gevolgen van dit gedrag. Een deel van hun klanten verdwijnt naar het buitenland. Voor sommige exploitanten is de afzet met ongeveer 25 procent gedaald sinds de recente prijsstijgingen.

Dit is problematisch omdat tankstations te maken hebben met vaste kosten zoals personeel, onderhoud en energie. Wanneer de omzet daalt, blijft een groot deel van deze kosten bestaan. Daardoor komt de winst onder druk te staan.

Daarnaast verdienen tankstations niet alleen aan brandstof, maar ook aan winkels en andere diensten. Minder klanten betekent ook minder verkoop van bijvoorbeeld snacks en koffie. Hierdoor wordt de totale impact groter dan alleen het verlies op brandstofverkoop.

Waarom is een gelijk speelveld belangrijk?

Bedrijven en belangenorganisaties pleiten voor een gelijker speelveld met buurlanden. Zij vinden dat de accijnzen in Nederland beter moeten aansluiten bij die in andere Europese landen. Dit kan helpen om het prijsverschil te verkleinen.

Een lagere accijns lijkt op het eerste gezicht minder inkomsten op te leveren. Toch kan het tegenovergestelde gebeuren als meer mensen weer in Nederland gaan tanken. Dan stijgt het totale aantal liters en daarmee ook de totale belastingopbrengst.

Daarnaast speelt de regionale economie een rol. Grensregio’s zijn extra kwetsbaar omdat consumenten daar makkelijk kunnen uitwijken. Wanneer dit te lang aanhoudt, kan dit leiden tot minder bedrijvigheid en economische achteruitgang in deze gebieden.

Welke risico’s ontstaan door dit gedrag?

Naast economische gevolgen zijn er ook veiligheidsrisico’s. Sommige automobilisten nemen extra brandstof mee in jerrycans om kosten te besparen. Dit kan gevaarlijk zijn door brandrisico en schadelijke dampen.

Het feit dat mensen deze risico’s nemen, laat zien hoe groot het prijsverschil is. Wanneer consumenten bereid zijn om extra moeite en risico te nemen, is er sprake van een sterke financiële prikkel. Daarnaast bestaat het risico dat dit gedrag blijvend wordt. Wanneer mensen eenmaal gewend zijn om over de grens te tanken, blijven ze dat vaak doen. Dit kan ervoor zorgen dat het probleem niet vanzelf verdwijnt, zelfs als prijzen later dichter bij elkaar komen te liggen.

Deze ontwikkeling zet druk op het huidige belastingmodel en roept de vraag op hoe houdbaar hoge accijnzen zijn in een open Europese markt waarin consumenten eenvoudig hun gedrag aanpassen.

Jerrycans en risico’s: zo ver gaat Nederland voor goedkope brandstof.

Bron: Ed

Wat beleggers moeten weten:

Waarom tanken Nederlanders over de grens?

Omdat brandstof in buurlanden zoals België aanzienlijk goedkoper is. Dit prijsverschil maakt het aantrekkelijk om buiten Nederland te tanken.

Hoe groot is het financiële verlies voor de overheid?

De overheid loopt naar schatting ongeveer 1 miljard euro per jaar mis. Dit komt door gemiste accijnzen en btw.

Welke bedrijven hebben hier het meeste last van?

Vooral tankstations in grensregio’s worden geraakt. Ook winkels en andere bedrijven rondom deze locaties verliezen omzet.

Kan een lagere accijns helpen?

Ja, een lagere accijns kan ervoor zorgen dat meer mensen weer in Nederland tanken. Dit kan uiteindelijk de totale belastinginkomsten verhogen.

Waarom is dit belangrijk voor de economie?

Het beïnvloedt consumentengedrag, belastinginkomsten en regionale bedrijvigheid. Dit kan bredere gevolgen hebben voor verschillende sectoren.

Advertorial

De dynamiek rond brandstofprijzen laat zien hoe snel consumentengedrag verschuift wanneer financiële prikkels veranderen. In zo’n omgeving wordt het steeds relevanter om tijdelijk beschikbare middelen bewust te parkeren, zodat ze niet ongemerkt waarde verliezen maar juist iets opleveren.

Raisin RenteBoost is een tijdelijke actie waarbij je op een vrij opneembare Duitse spaarrekening de eerste 3 maanden lang een gegarandeerde rente van 2,85% p.j. krijgt, beschermd onder het Europese garantiestelsel. Je spaargeld blijft dagelijks opvraagbaar en je kunt vrij storten en opnemen. Na deze periode kun je via één Raisin-account verder sparen bij meer dan 50 Europese banken, met actuele variabele rentes tot 1,92% p.j., of kiezen voor spaardeposito’s met looptijden van één maand tot tien jaar en rentes tot 3,25% p.j.