UBS ziet 60% van bedrijven remmen op AI-uitgaven: wat betekent dit voor aandelen?

In het kort:

• Volgens UBS remt ongeveer 60% van de gesproken enterprise-bedrijven de AI-uitgaven af, vooral omdat tokenkosten en gebruikskosten steeds zwaarder op budgetten drukken.

• Dit betekent niet dat bedrijven stoppen met AI, maar wel dat ze kritischer worden en vaker kiezen voor goedkopere oplossingen zoals open-source modellen en mogelijk Chinese alternatieven zoals DeepSeek.

• Voor beleggers wordt het belangrijker om onderscheid te maken tussen AI-bedrijven die echte waarde en efficiëntie leveren, en bedrijven die vooral profiteren van hype, hoge kosten en optimistische groeiverhalen.

• Via Raisin profiteren spaarders tijdelijk van 2,85% rente per jaar op een vrij opneembare spaarrekening met Europees depositogarantiestelsel.
  

  
  

De AI-hype krijgt een serieuze realitycheck. Volgens Business Insider, dat zich baseert op een recente UBS Research-note, zegt UBS dat ongeveer 60% van de enterprise-bedrijven waarmee de bank sprak inmiddels op een of andere manier de AI-uitgaven afremt. Dat betekent niet dat bedrijven stoppen met AI, maar wel dat ze kritischer worden op de kosten.

Vooral het gebruik van tokens speelt daarbij een grote rol. Tokens zijn de rekeneenheden achter AI-modellen. Hoe meer bedrijven AI inzetten, hoe hoger het tokenverbruik kan worden. Daardoor worden de kosten voor AI steeds zichtbaarder in de budgetten van ondernemingen. Volgens UBS voeren bedrijven daarom vaker beperkingen en controles in om het gebruik beter te sturen.

UBS zegt dat ongeveer 60% van de gesproken bedrijven hun AI-uitgaven afremt, vooral omdat de kosten voor tokengebruik te hoog oplopen:

AI wordt niet afgeblazen, maar wel goedkoper gemaakt

De kop klinkt op het eerste gezicht negatief. Bedrijven remmen hun AI-uitgaven af. Toch is dit geen verhaal waarin de vraag naar AI volledig wegvalt. Bedrijven blijven AI gebruiken, maar ze willen er meer grip op krijgen.

De periode waarin bedrijven volop experimenteerden met AI en daar ruime budgetten voor vrijmaakten, lijkt langzaam plaats te maken voor een nieuwe fase. In die fase draait het meer om kostencontrole, rendement en praktisch nut. Bedrijven willen beter weten welke AI-toepassingen echt waarde opleveren en welke vooral geld kosten.

Daarom kijken ondernemingen steeds vaker naar goedkopere oplossingen. Dure premium-modellen blijven nuttig voor complexe taken, maar eenvoudiger werk kan mogelijk worden uitgevoerd door goedkopere modellen. Dit kan gunstig zijn voor open-source AI-modellen en goedkopere alternatieven uit China, zoals DeepSeek.

DeepSeek is een goedkoop alternatief voor OpenAI en Anthropic:

Waarom dit belangrijk is voor beleggers

Voor beleggers is dit een belangrijk signaal. De sterke stijging van veel AI-aandelen is de afgelopen jaren voor een groot deel gebouwd op de verwachting dat bedrijven steeds meer AI zouden gebruiken en daar steeds meer voor zouden betalen. Als bedrijven nu kritischer worden op hun AI-budgetten, verandert dat verhaal.

De vraag naar AI verdwijnt niet, maar de prijs die bedrijven bereid zijn te betalen kan onder druk komen te staan. Dat is vooral belangrijk voor ondernemingen die verdienen aan hoge gebruikskosten, tokenverbruik of dure AI-abonnementen. Als klanten goedkopere alternatieven vinden die goed genoeg zijn, kan dat invloed hebben op de omzetgroei en de marges van AI-aanbieders.

Dit raakt niet alleen de bedrijven die AI-modellen bouwen. Ook softwarebedrijven die AI-functies als dure extra dienst verkopen, kunnen hiermee te maken krijgen. Als klanten merken dat AI-functies minder intensief worden gebruikt dan verwacht, of als de kosten per gebruiker te hoog zijn, wordt het lastiger om forse prijsverhogingen te verdedigen.

Welke bedrijven kunnen geraakt worden?

Vooral aanbieders van dure gesloten AI-modellen kunnen onder druk komen te staan. Denk aan bedrijven die hun modellen aanbieden tegen relatief hoge gebruikstarieven. Als klanten dezelfde of voldoende goede resultaten kunnen behalen met goedkopere open-source modellen, ontstaat er prijsdruk.

Dat betekent niet dat bedrijven zoals OpenAI, Anthropic en vergelijkbare aanbieders geen toekomst hebben. Zij kunnen nog steeds sterk groeien, zeker bij complexe toepassingen waar kwaliteit, betrouwbaarheid en veiligheid belangrijk zijn. Wel moeten beleggers rekening houden met het risico dat de groei minder vanzelfsprekend wordt dan eerder werd aangenomen.

Ook voor chipbedrijven zoals Nvidia is het beeld genuanceerd. Minder ongeremde AI-uitgaven bij eindklanten kan op korte termijn druk zetten op het sentiment rond AI-aandelen. Tegelijkertijd blijft de vraag naar AI-infrastructuur groot zolang bedrijven blijven investeren in datacenters, rekenkracht en efficiëntere AI-systemen.

De belangrijkste vraag voor beleggers wordt daarom niet alleen hoeveel er in AI wordt geïnvesteerd, maar hoeveel van die investeringen uiteindelijk leiden tot echte omzet, winst en productiviteitsgroei.

Wil je al deze inzichten lezen? Neem dan een lidmaatschap op De Belegger. Met de code 'INZICHT' krijg je tijdelijk 50% korting.

Wie kan juist profiteren?

De bedrijven die kunnen helpen om AI goedkoper en efficiënter te maken, komen mogelijk juist sterker in beeld. Als ondernemingen AI niet willen schrappen maar wel betaalbaarder willen maken, groeit de vraag naar oplossingen die kosten verlagen.

Daarbij kan het gaan om open-source modellen, efficiëntere AI-infrastructuur, software die automatisch het juiste model kiest voor een bepaalde taak en bedrijven die inference goedkoper maken. Inference is het proces waarbij een AI-model daadwerkelijk antwoorden geeft of taken uitvoert. Juist daar kunnen de kosten flink oplopen wanneer AI op grote schaal wordt gebruikt.

Ook Chinese modellen zoals DeepSeek, Qwen en GLM worden vaker genoemd als goedkopere alternatieven. Toch is een overstap naar zulke modellen niet zonder risico. Westerse bedrijven moeten rekening houden met veiligheid, compliance, datagebruik en geopolitieke gevoeligheden. Lagere kosten zijn aantrekkelijk, maar niet elk bedrijf zal zomaar overstappen op een Chinees AI-model.

Raisin RenteBoost is een tijdelijke actie gestart waarbij je op een vrij opneembare Duitse spaarrekening de eerste 3 maanden lang een gegarandeerde rente van 2,85% p.j. krijgt, beschermd onder het Europese garantiestelsel. Je spaargeld blijft dagelijks opvraagbaar en je kunt vrij storten en opnemen. Na deze periode kun je via één Raisin-account verder sparen bij meer dan 50 Europese banken, met actuele variabele rentes tot 1,96% p.j., of kiezen voor spaardeposito’s met looptijden van één maand tot tien jaar en rentes tot 3,42% p.j.

De AI-markt wordt volwassener

De belangrijkste boodschap is dat AI niet verdwijnt, maar dat de markt volwassener wordt. In de eerste fase draaide alles om groei, adoptie en enthousiasme. Bedrijven wilden experimenteren en beleggers beloonden vrijwel alles wat met AI te maken had.

Nu komt er een nieuwe fase waarin bedrijven kritischer kijken naar de opbrengst van AI. Levert een toepassing echt tijdwinst op? Verlaagt AI daadwerkelijk de kosten? Zorgt het voor extra omzet? Of is het vooral een dure technologie die moeilijk te meten voordelen oplevert?

Die vragen worden steeds belangrijker. Voor beleggers betekent dit dat niet elk AI-bedrijf automatisch een winnaar is. Bedrijven die echte economische waarde leveren, kunnen nog steeds profiteren van de AI-trend. Bedrijven die vooral leunen op hype, hoge verwachtingen en duur tokenverbruik lopen juist meer risico.

Lees meer: AI blijkt géén banenkiller: dit onderzoek zet alles op zijn kop

Conclusie

De melding van UBS dat ongeveer 60% van de gesproken enterprise-bedrijven de AI-uitgaven afremt, is geen teken dat de AI-revolutie voorbij is. Het is wel een duidelijk signaal dat bedrijven verstandiger en selectiever met AI omgaan.

AI-bedrijven zijn dus niet per definitie de klos. Wel lijkt de makkelijke fase van de AI-hype voorbij. De komende jaren zal de markt waarschijnlijk meer onderscheid maken tussen bedrijven die met AI echte waarde creëren en bedrijven die vooral profiteren van enthousiasme rond de technologie.

Voor beleggers wordt het daarom belangrijker om verder te kijken dan alleen het woord AI. De kernvraag is welke bedrijven AI goedkoper, nuttiger en winstgevender maken. Juist daar kunnen de echte winnaars van de volgende fase zitten.