5 rode vlaggen die aangeven dat een aandeel een valkuil is

In het kort

• Een extreem hoog dividendrendement kan wijzen op onderliggende financiële problemen.

• Structureel dalende winsten en negatieve kasstromen ondermijnen de langetermijnwaarde van een bedrijf.

• Hoge schulden en sectorbrede uitdagingen vergroten het risico op blijvende koersdalingen.

1. Onhoudbaar hoog dividendrendement

Dividendbetalingen zijn aantrekkelijk voor veel beleggers, zeker in onzekere markten. Een bedrijf dat regelmatig winst uitkeert, straalt stabiliteit uit en biedt bovendien een passieve inkomstenstroom. Maar juist een extreem hoog dividendrendement kan een rode vlag zijn.

Wanneer een aandeel een dividendrendement biedt dat veel hoger ligt dan het sectorgemiddelde, is dat vaak geen teken van kracht, maar van kwetsbaarheid. Het kan erop wijzen dat de koers is gedaald vanwege structurele problemen, terwijl de dividenduitkering nog niet is aangepast. Of erger: het bedrijf keert meer uit dan het kan dragen. In dat geval is de kans groot dat het dividend in de nabije toekomst wordt verlaagd of geschrapt, wat extra druk zet op het aandeel. Dit zogenoemde dividend value trap-effect is een veelvoorkomende valkuil voor onervaren beleggers.

Top dividendbetalers in de S&P 500: aantrekkelijk rendement, vaak magere koersvooruitzichten

Een gezond dividendrendement hoort in verhouding te staan tot de winst en kasstroom van een bedrijf. Wie alleen naar het percentage kijkt, mist mogelijk het grotere plaatje.

2. Structureel dalende winstcijfers

Winst is de motor achter elke onderneming. Een tijdelijk dipje in de kwartaalresultaten hoeft geen ramp te zijn, zeker als het te verklaren is door seizoensinvloeden of eenmalige kosten. Maar als een bedrijf kwartaal op kwartaal slechter presteert, is waakzaamheid geboden.

Dalende winsten zijn vaak een symptoom van dieperliggende problemen: dalende omzet, stijgende kosten, verlies van marktaandeel of interne inefficiëntie. Tegelijk neemt het risico toe dat het bedrijf snijdt in zijn dividend, personeel ontslaat of zijn investeringen terugschroeft, maatregelen die op hun beurt weer groei in de weg kunnen staan.

Aanhoudende kwartaalverliezen illustreren structurele zwakte

Voor beleggers betekent dit toenemende onzekerheid, hogere volatiliteit en vaak ook een verslechterende waardering op de beurs. Aanhoudende winstdalingen vormen daarmee een duidelijk signaal dat een aandeel mogelijk niet geschikt is voor een langetermijnpositie.

3. Negatieve vrije kasstroom

Vrije kasstroom is een van de meest ondergewaardeerde indicatoren in beleggersanalyses, maar misschien wel de belangrijkste. Het geeft aan hoeveel geld een bedrijf overhoudt nadat het zijn operationele kosten en investeringen heeft betaald. Positieve vrije kasstroom betekent dat het bedrijf financieel gezond is en ruimte heeft voor dividend, overnames of aflossing van schulden. Negatieve vrije kasstroom betekent het tegenovergestelde.

Voor jonge groeibedrijven kan een negatieve vrije kasstroom logisch zijn, zij investeren vaak zwaar in technologie of expansie. Maar als gevestigde bedrijven structureel meer uitgeven dan ze verdienen, duidt dat op operationele zwakte. Dit beperkt hun flexibiliteit en verhoogt de afhankelijkheid van externe financiering, wat extra risico’s met zich meebrengt in een klimaat van stijgende rente.

Bedrijven die hun vrije kasstroom niet onder controle hebben, kunnen moeite krijgen met het betalen van schulden, salarissen of dividenden. Dat maakt hen kwetsbaar in economisch moeilijke tijden en is vaak een voorbode van verslechterende beurswaarderingen.

4. Te hoge schuldenlast

Een gezonde schuldenlast is geen probleem, integendeel, veel bedrijven gebruiken schuld als hefboom om groei te financieren. Maar wanneer schulden uit de hand lopen, kan dat funest zijn voor de financiële gezondheid van een onderneming.

Een veelgebruikte indicator is de debt-to-equity ratio, oftewel de verhouding tussen schuld en eigen vermogen. Zodra deze ratio boven de 2 uitkomt, wordt de financieringsstructuur riskant. Vooral wanneer de rente stijgt, kunnen de kosten voor schuldaflossing oplopen en druk zetten op kasstromen en winstgevendheid.

Te veel schuld beperkt ook de strategische speelruimte van een bedrijf. Het kan innovatie afremmen, investeringen vertragen en leiden tot pijnlijke bezuinigingen. In het ergste geval dreigt zelfs een faillissement en dan is de belegger meestal de grote verliezer.

Voor beleggers is het cruciaal om niet alleen naar omzet- of winstgroei te kijken, maar ook naar de kwaliteit van de balans. Een aandeel met een mooie koersontwikkeling maar een broze financiële structuur is zelden een duurzame belegging.

5. Structurele uitdagingen in de sector

Zelfs de beste bedrijven kunnen onder druk komen te staan als de hele sector het moeilijk heeft. Denk aan retailketens die kampen met online concurrentie, autofabrikanten die achterlopen in de elektrificatie of mediabedrijven die inkomsten zien verdampen door veranderend consumentengedrag.

Een sprekend voorbeeld is Nio, de Chinese fabrikant van elektrische voertuigen. In 2021 profiteerde het aandeel van de enorme hype rond de EV-sector en steeg het tot boven de $62. Sindsdien is de koers echter ingestort tot rond de $6. De reden? Toenemende concurrentie van gevestigde spelers zoals BYD en Tesla, productieproblemen en het uitblijven van winstgevendheid. Nio kon de hoge verwachtingen niet waarmaken, ondanks een veelbelovende start.

Nio: van EV-belofte tot koersverlies van 90% vanwege concurrentie en winstgevendheid

Structurele sectoruitdagingen kunnen jarenlang aanhouden en vragen vaak om ingrijpende transformaties. Niet elk bedrijf heeft daarvoor de middelen, visie of slagkracht. Voor beleggers is het dan zaak om realistisch te blijven: een lage koers betekent niet automatisch een koopje als de vooruitzichten fundamenteel zijn verslechterd.

Wie wil beleggen in sectoren met veel onzekerheid, zoals energie, vastgoed of traditionele media, moet goed kijken naar welke spelers zich kunnen aanpassen en welke waarschijnlijk ten onder gaan in het veranderende speelveld.

Door alert te zijn op deze vijf rode vlaggen kunnen beleggers veel ellende voorkomen. Een mooi dividend of sterk merk is niet genoeg als de fundamenten zwak zijn. Een kritische blik op winstontwikkeling, kasstromen, schulden en sectortrends is essentieel voor wie zijn kapitaal op lange termijn wil beschermen én laten groeien.