Nederlandse pensioenfondsen verloren tot 3,9%: moet je je zorgen maken?

Arne Verheedt
11 minuten geleden
4 minuten om te lezen

In het kort:

Nederlandse pensioenfondsen verliezen rendement in 2025, met PFZW op -3,9% inclusief beschermingsportefeuille.
Toch stegen de dekkingsgraden bij grote fondsen, vooral doordat hogere rente verplichtingen goedkoper maakte.
Voor beleggers is dit een nuttige les over spreiding, renterisico en het verschil tussen rendement en financiële gezondheid.

Ik vind pensioenfondsen vaak interessanter dan veel beursnieuws. Niet omdat ze snel bewegen, maar omdat ze laten zien hoe groot langetermijnkapitaal echt werkt. In Nederland beheren pensioenfondsen samen bijna €2 biljoen aan activa. Toch boekten meerdere grote fondsen in 2025 negatieve rendementen. Dat schuurt. Hoe kan een pensioenpot sterker lijken, terwijl de beleggingen verlies maken?

Die spanning maakt dit onderwerp juist nuttig voor beleggers. Pensioenfondsen zijn geen gewone aandelenportefeuille. Ze moeten rendement maken, maar ook verplichtingen afdekken, risico spreiden en pensioenen zo stabiel mogelijk houden. Wie alleen naar het rendement kijkt, mist dus de helft van het verhaal.

Totale activa per type pensioenfonds:

Pensioenfondsen verliezen rendement, maar de balans verbetert

De cijfers klonken op het eerste gezicht niet goed. ABP behaalde in 2025 een beleggingsrendement van min 1,6 procent, PFZW kwam uit op min 3,9 procent, inclusief de beschermingsportefeuille en PME noteerde min 3,0 procent. Dat roept al snel de vraag op: gaat het wel goed met onze pensioenen?

Toch vertellen die rendementen maar een deel van het verhaal. Bij ABP steeg de dekkingsgraad van 111,7 naar 123,5 procent en bij PFZW van 109,8 naar 125,7 procent. De dekkingsgraad laat zien hoeveel geld een pensioenfonds heeft tegenover alle huidige en toekomstige pensioenverplichtingen. Hoe hoger dit percentage, hoe groter de financiële buffer en hoe beter het fonds tegen tegenvallers kan.

Ontwikkeling dekkingsgraad AGP:

De belangrijkste reden is de hogere rente. Die zorgde ervoor dat de waarde van veel obligaties daalde, wat het beleggingsrendement drukte. Tegelijk werden de toekomstige pensioenverplichtingen van de fondsen minder duur. Daardoor verbeterde juist de financiële gezondheid van de pensioenfondsen.

Lees ook: ASML kan op 15 juli ontploffen: deze cijfers bepalen de volgende koopgolf

Dat is precies waarom een negatief rendement niet automatisch slecht nieuws is. Een pensioenfonds hoeft niet alleen zoveel mogelijk winst op beleggingen te maken. Het belangrijkste doel is dat er straks genoeg geld is om alle pensioenen uit te betalen. Daarom zegt het rendement op zichzelf weinig. Pas als je ook naar de dekkingsgraad en de pensioenverplichtingen kijkt, krijg je een eerlijk beeld van hoe een pensioenfonds ervoor staat.

Hoe beleggen Nederlandse pensioenfondsen hun vermogen?

De cijfers van DNB laten zien dat het totale pensioenvermogen sinds 2009 sterk is gegroeid, van ongeveer 700 miljard euro naar bijna 2.000 miljard euro in 2026. De grootste delen bestaan uit beursgenoteerde aandelen en schuldpapier, zoals obligaties. Daarnaast beleggen pensioenfondsen in deposito’s, vastgoed, niet beursgenoteerde aandelen, derivaten en andere activa. De rode lijn toont het totale vermogen en maakt ook zichtbaar dat de waarde tussentijds kan dalen, zoals rond 2022.

De afbeelding laat vooral zien hoe breed pensioenfondsen hun vermogen spreiden. Dat verkleint de afhankelijkheid van één markt, maar neemt risico’s niet weg. Aandelen reageren sterk op economische groei, obligaties op renteveranderingen en vastgoed op waarderingen en financieringskosten. De omvang van het Nederlandse pensioenvermogen is dus groot, maar een groot vermogen betekent niet automatisch een stabiel rendement.

Activa totaal pensioenfondsen doorkijkmethode:

De les voor particuliere beleggers

DNB meldde dat Nederlandse pensioenfondsen in 2025 meer in Europa belegden en minder in de Verenigde Staten. Ze verkochten per saldo voor €30 miljard aan Amerikaanse effecten en kochten Europese schuldpapieren bij. Ook verkochten ze wereldwijd voor €36 miljard aan aandelen, deels om de portefeuille opnieuw in balans te brengen na eerdere koersstijgingen.

Dat klinkt saai, maar het is precies wat veel beleggers vergeten. Als aandelen hard stijgen, wordt je portefeuille vanzelf risicovoller. Herbalanceren voelt dan tegennatuurlijk, omdat je winnaars verkoopt. Toch is dat vaak rationeel. Pensioenfondsen doen dit niet omdat ze zeker weten dat aandelen gaan dalen, maar omdat risico binnen vooraf gekozen grenzen moet blijven.

Cash is geen zwaktebod

Niet elke euro hoeft aan marktrisico bloot te staan. Zeker als rente opnieuw een grote rol speelt, kan een aparte cashbuffer rust geven. Daarom past Raisin RenteBoost hier beter dan een brokerpropositie. De tijdelijke actie biedt op een vrij opneembare Duitse spaarrekening de eerste 3 maanden een gegarandeerde rente van 2,85% per jaar, beschermd onder het Europese garantiestelsel. Spaargeld blijft dagelijks opvraagbaar en je kunt vrij storten en opnemen.

Na die periode kun je via één Raisin-account verder sparen bij meer dan 50 Europese banken, met variabele rentes tot 1,96% per jaar of kiezen voor spaardeposito's met looptijden van één maand tot tien jaar en rentes tot 3,42% per jaar. Controleer uiteraard altijd de actuele voorwaarden voordat je beslist.

Het echte signaal achter de minrendementen

Mijn oordeel is dat Nederlandse pensioenfondsen niet simpelweg falen omdat 2025 negatieve rendementen liet zien. Maar het jaar legt wel bloot dat communicatie over rendement veel scherper moet. Nederlanders zien rode cijfers, terwijl fondsen wijzen op betere dekkingsgraden. Beide kunnen tegelijk waar zijn, maar vertrouwen vraagt meer uitleg dan dat.

Voor beleggers is de les helder: kijk niet alleen naar wat een portefeuille oplevert, maar ook naar welk doel zij moet dienen. Rendement, risico en tijdshorizon moeten bij elkaar passen. Anders kan een mooi beursjaar alsnog verkeerd uitpakken en kan een negatief jaar toch minder rampzalig zijn dan het lijkt. Precies daar zit de echte beoordelingsdruk.

Wil je slimmer beleggen en direct vooroplopen? Als lid van De Belegger krijg je toegang tot deepdives, aandelentips, trainingen, premium content en live portfolio-inzicht, samen met een actieve community van beleggers.

Pak je kans! klik op de button, start direct en pak tijdelijk 50% korting met de code 'WINST'.