Box 3 onder vuur: morgen vechten deze experts voor beleggers
- J. van den Poll
- 43 minuten geleden
- 3 minuten om te lezen
In het kort:
De Eerste Kamer bespreekt op dinsdag 19 mei 2026 de nieuwe box 3-wet, waarbij vooral belasting op papieren winst centraal staat.
Voor beleggers, vastgoedbezitters en startups is het grootste bezwaar dat zij belasting kunnen moeten betalen over winst die nog niet is gerealiseerd of ontvangen.
Kritische experts zoals Edwin Heithuis, de NOB, Vastgoed Belang, Van Lanschot Kempen en ondernemersorganisaties waarschuwen voor liquiditeitsproblemen, gedwongen verkoop en een onrechtvaardig systeem.
Op dinsdag 19 mei 2026 spreekt de Eerste Kamer met deskundigen over de Wet werkelijk rendement box 3. Voor beleggers, vastgoedbezitters, ondernemers en investeerders in startups draait die zitting om één simpele vraag: mag de Belastingdienst belasting heffen over winst die alleen op papier bestaat?
Gelukkig schuiven er bij de deskundigenbijeenkomsten van de Eerste Kamer ook experts aan die kritisch zijn op de nieuwe box 3-plannen:
Want papieren winst is nog geen geld op de bank. Een aandelenportefeuille kan in waarde stijgen zonder dat de belegger iets verkoopt. Een woning kan meer waard worden zonder dat de eigenaar extra cash ontvangt. En aandelen in een startup of familiebedrijf kunnen op papier veel waard zijn, terwijl ze helemaal niet vrij verkoopbaar zijn.
Toch kan een vermogensaanwasbelasting ertoe leiden dat belasting moet worden betaald over zulke ongerealiseerde waardestijgingen. Dat raakt precies de kern van het verzet: wie belasting moet betalen zonder verkoopopbrengst, kan worden gedwongen om beleggingen of vastgoed te verkopen om de fiscus te betalen.
Gelukkig zijn er bij de zitting meerdere deskundigen en organisaties die dit probleem scherp zien.
Edwin Heithuis, hoogleraar fiscale economie, behoort tot de duidelijkste critici. Hij wijst erop dat belastingheffing niet alleen economisch efficiënt moet zijn, maar ook rechtvaardig en uitvoerbaar. Volgens hem past een vermogenswinstbelasting beter bij het Nederlandse stelsel, omdat pas wordt afgerekend wanneer winst echt is gerealiseerd: bij verkoop.
Edwin Heithuis wil pas belasting heffen als winst echt is gerealiseerd bij verkoop:
Ook de Nederlandse Orde van Belastingadviseurs is niet overtuigd van de vermogensaanwasbelasting. De NOB vraagt aandacht voor rechtszekerheid, uitvoerbaarheid, verliesverrekening en het draagkrachtbeginsel. Dat laatste is cruciaal: wie geen geld heeft ontvangen, heeft ook niet automatisch meer draagkracht.
Voor vastgoedbezitters zijn Vastgoed Belang en Cor Overduin belangrijke stemmen. Zij waarschuwen al langer dat particuliere verhuurders hard worden geraakt door box 3, zeker wanneer papieren waardestijgingen worden belast terwijl kosten, financieringslasten en liquiditeitsproblemen onvoldoende worden meegenomen.
Ook Van Lanschot Kempen kijkt naar de positie van particuliere beleggers. Voor lange termijn-beleggers kan belasting op ongerealiseerde koerswinsten een ongewenste prikkel geven om aandelen of fondsen te verkopen, niet vanwege de beleggingsstrategie, maar vanwege de belastingaanslag.
Van Lanschot kempen neemt het op voor de particuliere beleggers:
Voor startups, scale-ups en familiebedrijven speelt hetzelfde probleem misschien nog sterker. Aandelen zijn daar vaak moeilijk te waarderen en niet zomaar te verkopen. De Dutch Startup Association en ondernemersorganisaties zullen naar verwachting vooral wijzen op de gevolgen voor ondernemerschap, aandelenparticipatie en het investeringsklimaat.
Daarmee wordt de zitting van 19 mei belangrijk. Niet omdat de wet die dag al wordt beslist, maar omdat duidelijk wordt wie opkomt voor beleggers, vastgoedmensen en ondernemers die belasting op papieren winst onredelijk vinden.
De boodschap aan de Eerste Kamer is helder: maak box 3 eerlijker, maar maak niet opnieuw een systeem dat in de praktijk oneerlijk uitpakt. Beleggers belasting laten betalen over geld dat zij nog niet hebben ontvangen, is geen rechtvaardige oplossing.
