Recessiealarm: S&P 500 kan 32% dalen door olieklap

In het kort:

• De Amerikaanse beurs staat historisch hoog gewaardeerd, wat de markt extra gevoelig maakt voor slecht nieuws en economische tegenwind.

• Stijgende olieprijzen vergroten de kans op een recessie, vooral als deze langere tijd hoog blijven.

• Tijdens eerdere recessies daalde de beurs gemiddeld met ongeveer een derde van haar waarde, wat wijst op aanzienlijke neerwaartse risico’s.

De Amerikaanse aandelenmarkt bevindt zich op een niveau dat historisch gezien als duur wordt beschouwd. Beleggers betalen momenteel veel voor toekomstige winsten, wat betekent dat verwachtingen al hoog zijn. Wanneer de verwachtingen zo gespannen zijn, hoeft er maar weinig mis te gaan om de markt uit balans te brengen. Dit maakt de huidige situatie kwetsbaar.

De centrale bank heeft eerder al aangegeven dat de waarderingen aan de hoge kant liggen. Dat is geen directe waarschuwing voor een crash, maar wel een signaal dat de markt gevoelig is voor negatieve ontwikkelingen. In zo’n omgeving reageren beleggers vaak sneller en heftiger op slecht nieuws dan normaal.

Daar komt bij dat de recente stijging van de beurs sterk leunde op optimisme rond technologie en kunstmatige intelligentie. Dat optimisme kan lang standhouden, maar het maakt de markt ook eenzijdig. Wanneer het sentiment draait, kan de correctie daardoor sneller en breder zijn dan veel beleggers verwachten.

S&P 500 op recordniveau: waarom een scherpe correctie dreigt.

Bron: Equiti

De rol van de Shiller CAPE bij waarderingen

Een belangrijke maatstaf voor de waardering van de beurs is de zogenoemde Shiller CAPE. Deze indicator kijkt naar de gemiddelde winst over tien jaar en vergelijkt die met de huidige koers. Op dit moment ligt die ratio rond een niveau dat in het verleden zelden werd bereikt, behalve vlak voor grote correcties.

Dit betekent niet dat de beurs direct moet dalen. De markt kan langere tijd duur blijven, zeker als bedrijven sterke resultaten blijven boeken. Toch laat de geschiedenis zien dat hoge waarderingen vaak samengaan met lagere toekomstige rendementen en grotere schommelingen.

Het echte risico zit in de combinatie van hoge waarderingen en onverwachte tegenwind. Als de economie vertraagt of winsten tegenvallen, hebben beleggers minder ruimte om teleurstellingen op te vangen. Daardoor kan een kleine negatieve ontwikkeling uitgroeien tot een bredere verkoopgolf.

Stijgende olieprijzen als economische dreiging

De recente stijging van de olieprijs speelt een centrale rol in de zorgen van beleggers. Olie is niet alleen een grondstof, maar ook een belangrijke kostenfactor voor bedrijven en consumenten. Wanneer de prijs stijgt, worden transport, productie en dagelijkse uitgaven duurder.

Voor consumenten betekent dit minder koopkracht. Zij geven meer uit aan brandstof en energie, waardoor er minder overblijft voor andere aankopen. Voor bedrijven betekent het hogere kosten, die niet altijd volledig kunnen worden doorberekend aan klanten. Dit zet de winstmarges onder druk.

Als de olieprijs slechts tijdelijk stijgt, kan de economie dit vaak opvangen. Maar wanneer de prijs langere tijd hoog blijft, ontstaat er een structureel probleem. Dan vertraagt de economische groei en neemt de kans op een recessie toe. Juist dat scenario baart economen momenteel zorgen.

Olieprijs stijgt hard: dreigt een nieuwe economische klap?

Bron: Financieel Management

Waarschuwingen van economen en strategen

Volgens verschillende economen is de kans op een recessie al aanzienlijk en kan die verder oplopen door de stijgende energieprijzen. De economie stond al onder druk door lagere groei en onzekerheid in de handel. De olieprijs werkt nu als een extra schok bovenop die bestaande kwetsbaarheid.

Grote banken hebben geprobeerd de mogelijke impact concreet te maken. Sommige strategen verwachten dat de beurs met 10 tot 15 procent kan dalen als olie rond een hoog niveau blijft. Anderen schetsen zelfs scenario’s waarin de daling richting 20 procent of meer gaat, wat neerkomt op een bearmarkt.

Een belangrijk mechanisme hierbij is het effect op consumentenvertrouwen. Wanneer aandelenkoersen dalen, voelen huishoudens zich minder rijk en gaan zij minder uitgeven. Dat versterkt de economische vertraging en kan een neerwaartse spiraal veroorzaken. Hierdoor kan een relatief kleine schok zich ontwikkelen tot een groter probleem.

Wat de geschiedenis leert over recessies en beursdalingen

De geschiedenis biedt geen garanties, maar wel waardevolle inzichten. Sinds de jaren vijftig is de Amerikaanse beurs tijdens recessies gemiddeld met ongeveer 32 procent gedaald. In sommige gevallen bleef de schade beperkt, maar in andere periodes waren de verliezen aanzienlijk groter.

Tijdens zware economische crises, zoals in de jaren zeventig of tijdens de financiële crisis, verloor de beurs bijna de helft of zelfs meer van haar waarde. Ook in recente tijden, zoals in 2020, liet de markt zien hoe snel een daling kan verlopen wanneer onzekerheid toeneemt.

Het is belangrijk om te begrijpen dat deze dalingen vaak plaatsvinden voordat een recessie officieel wordt vastgesteld. De beurs kijkt vooruit en reageert op verwachtingen. Daardoor kunnen koersen al fors dalen terwijl economische cijfers nog relatief stabiel lijken.

Tegelijkertijd volgt na elke daling uiteindelijk ook herstel. Beurzen herstellen vaak voordat de economie dat doet. Dit maakt het voor beleggers lastig om het juiste moment te kiezen. Wie te vroeg uitstapt, mist mogelijk een belangrijk deel van het herstel.

Recessies en aandelen: waarom dalingen vaak al eerder beginnen.

Bron: DeMorgen

Hoe beleggers kunnen omgaan met deze onzekerheid

In een onzekere markt is het belangrijk om kritisch naar de eigen portefeuille te kijken. Bedrijven met sterke balansen, stabiele kasstromen en prijszettingsmacht zijn beter bestand tegen economische tegenwind. Zij kunnen stijgende kosten beter opvangen en blijven vaak winstgevend.

Daarnaast kan het verstandig zijn om een deel van het vermogen in cash aan te houden. Dit biedt flexibiliteit om in te spelen op kansen wanneer de markt daalt. Tegelijk voorkomt het dat beleggers gedwongen worden om op een slecht moment te verkopen. Het grootste risico ligt vaak in emotionele beslissingen. Angst kan leiden tot paniekverkopen, terwijl hebzucht juist kan zorgen voor te hoge risico’s in goede tijden. Een doordachte strategie en een lange termijn visie helpen om deze valkuilen te vermijden.

De komende periode zal vooral draaien om de vraag hoe lang de olieprijzen hoog blijven en hoe de economie daarop reageert. In dat spanningsveld wordt duidelijk welke bedrijven echt sterk zijn en welke vooral profiteerden van gunstige omstandigheden die nu onder druk staan.

Advertorial

In een beursklimaat waarin waarderingen hoog zijn en onzekerheid snel kan toenemen, kiezen sommige spaarders ervoor om een deel van hun vermogen tijdelijk defensiever te parkeren. Zeker wanneer markten gevoeliger worden voor schokken, krijgt de afweging tussen risico, flexibiliteit en rente opnieuw meer gewicht.\

Raisin RenteBoost is een tijdelijke actie waarbij je op een vrij opneembare spaarrekening de eerste 3 maanden lang een gegarandeerde rente van 2,85% p.j. krijgt. Je spaargeld blijft dagelijks opvraagbaar en je kunt vrij storten en opnemen. Na deze periode kun je via één Raisin-account verder sparen bij meer dan 50 Europese banken, met actuele variabele rentes tot 1,92% p.j. of kiezen voor spaardeposito’s met looptijden van één maand tot tien jaar en rentes tot 3,25% p.j.