Is de Vanguard S&P 500-ETF zijn stevige premie waard?
In het kort
De Vanguard S&P 500 UCITS ETF USD Distributing, beter bekend als VUSA, volgt vijfhonderd grote Amerikaanse ondernemingen tegen slechts 0,07 procent jaarlijkse kosten. Goedkoop beheer betekent echter niet automatisch een goedkope portefeuille. Vanguard meldde per 31 augustus 2026 voor de onderliggende index een koers-winstverhouding van 25,2, een koers-boekwaardeverhouding van 5,3 en een rendement op eigen vermogen van 29 procent. Bij een koers van 131,477 euro op Euronext Amsterdam op 6 oktober betaalt de belegger dus voor uitzonderlijk winstgevende bedrijven, met de verwachting dat een flink deel van die winstgevendheid overeind blijft.
Het gaat om de uitkerende Ierse shareclass met ISIN IE00B3XXRP09. VUSA noteert in euro's in Amsterdam, terwijl de fondsvaluta en het grootste deel van de bedrijfswinsten in dollars luiden. De uitkering is per kwartaal. De De Belegger-pagina van VUSA toont de koers met enige vertraging. Dit keer gaat het niet opnieuw om valuta of herbelegging, maar om de kwaliteitspremie: hoeveel van de huidige waardering is te verklaren door het hoge rendement dat de bedrijven op hun eigen kapitaal verdienen?
Een hoge ROE maakt een hoge boekwaarde minder vreemd
Rendement op eigen vermogen, vaak afgekort tot ROE, is de nettowinst gedeeld door het boekhoudkundige eigen vermogen. Een ROE van 29 procent betekent dat iedere 100 dollar boekwaarde in een jaar ongeveer 29 dollar winst oplevert. Dat is uitzonderlijk. De grootste ondernemingen in de S&P 500 hebben veel software, merken, netwerkeffecten en schaalvoordelen. Zulke bezittingen staan niet volledig op de balans, terwijl ze wel winst produceren.
Daarom kan 5,3 keer de boekwaarde rationeler zijn dan het op het eerste gezicht lijkt. Wie alleen naar die verhouding kijkt, mist dat een kapitaallicht softwarebedrijf veel meer winst uit een dollar boekwaarde kan halen dan een bank of fabriek. De module hieronder koppelt boekwaarde, ROE en uitkeringsratio aan elkaar. De uitkeringsratio is het deel van de winst dat als dividend wordt uitgekeerd; het overige deel blijft beschikbaar voor groei, inkoop of kasopbouw.
De kwetsbaarheid zit in de omgekeerde redenering. Een hoge koers-boekwaardeverhouding is verdedigbaar zolang de hoge ROE standhoudt. Daalt de ROE door concurrentie, regelgeving, hogere belastingen of veel duurder kapitaal, dan valt niet alleen de winst lager uit. Ook de multiple die beleggers voor die winst willen betalen kan krimpen. De huidige waardering bevat dus twee aannames tegelijk: sterke winsten en een blijvende kwaliteitsstatus.
Vanguard rapporteerde voor de portefeuille bovendien 24,1 procent winstgroei. Dat is een momentopname, geen normaal groeitempo voor een index. Een deel komt door het herstel en de sterke groei van grote technologiebedrijven. Wie 24 procent jarenlang doortrekt, rekent impliciet op een omvang die economisch steeds lastiger wordt. In onze eerdere analyse van VUSA staat hoe de ETF is opgebouwd en welke rol dividend en valuta spelen. Die basis blijft relevant, maar de huidige waardering vraagt vooral om discipline bij de groeiverwachting.
Zeven basispunten kosten weinig maar verwachtingen kosten veel
De lopende kosten van 0,07 procent zijn een duidelijk voordeel. Op 25.000 euro is dat in het eerste jaar ongeveer 17,50 euro, los van transactiekosten, belastingen en het kleine verschil tussen fonds en index. Over een lange periode blijft een groter deel van het marktrendement bij de belegger dan bij een duur actief fonds. Toch kan een lage kostenratio een waarderingsdaling niet compenseren. Een daling van de koers-winstverhouding van 25,2 naar 20 kost bij gelijkblijvende winst grofweg een vijfde van de koers.
De kostenmodule laat het nuttige maar beperkte effect van de lage fondsfee zien. Het verschil groeit door rente op rente, alleen is de winstgroei van de onderliggende bedrijven veel bepalender. VUSA is daarmee een efficiënt voertuig voor een dure markt. Dat is geen tegenspraak. Het fonds doet precies wat het belooft; de prijs van de bestemming wordt door de markt bepaald.
De portefeuille is bovendien niet gelijkmatig verdeeld. Per eind augustus woog informatietechnologie 37,9 procent. De tien grootste posities waren samen ongeveer 39,3 procent, met NVIDIA, Apple en Microsoft als grootste namen. Een sterk jaar van die bedrijven tilt de index op en verhoogt tegelijk de concentratie. De opname van nieuwe snelgroeiende ondernemingen kan extra vraag veroorzaken, zoals uitgelegd in ons artikel over de toetreding van Bloom Energy tot de S&P 500. Indexvraag verandert echter niet wat een bedrijf op lange termijn verdient.
Even tussendoor: als je dit interessant vindt, dit is precies wat we dagelijks doen om jou en andere beleggers te helpen. Word nu lid en krijg 50 procent korting met de code GRAAG.
De koers vraagt om blijvende winstgroei
De reverse waardering begint bij 131,477 euro. Bij 7 procent gewenst jaarlijks koersrendement en een eindwaardering van 22 keer de winst moet de onderliggende winst per ETF-aandeel in 2029 uitkomen rond 7,33 euro. Dat is geen officiële winst per fondsaandeel, maar een consistente rekeneenheid om koers, groei en multiple aan elkaar te koppelen. Dividend telt niet mee in het getoonde koersrendement en komt voor deze uitkerende shareclass boven op de koersuitkomst.
Het onderscheid tussen koersrendement en totaalrendement is hier belangrijk. VUSA keert dividend uit. Wie de uitkering herbelegt, koopt extra stukken en kan een hoger totaalrendement behalen dan de koersgrafiek laat zien. Wie de uitkering opneemt, houdt minder samengesteld vermogen over. De onderliggende dividendopbrengst van ongeveer 1,1 procent is bescheiden, zodat winstgroei en waardering het grootste deel van de uitkomst bepalen.
Het sterkste tegenargument tegen voorzichtigheid is de kwaliteit van de index. Verliezers krimpen of verdwijnen, winnaars groeien en de Amerikaanse kapitaalmarkt trekt veel van de succesvolste ondernemingen aan. Dat mechanisme ondersteunt de winstbasis. Het garandeert alleen niet dat de aankoopprijs onbelangrijk is. Dezelfde uitstekende onderneming kan tegen 18 keer winst een andere belegging zijn dan tegen 35 keer winst.
Drie scenario's voor 2027 tot en met 2029
In het bear-scenario normaliseert de ROE, vertraagt de winstgroei en daalt de waardering. Mogelijke jaareindekoersen zijn dan 111 euro in 2027, 104 euro in 2028 en 100 euro in 2029. Het middenpad veronderstelt ongeveer 7 procent winstgroei en een beperkte daling van de multiple: 139, 148 en 158 euro. In het gunstige pad blijft de kapitaalefficiëntie hoog en groeit de winst dubbelcijferig: 150, 168 en 188 euro. Dividend komt in alle drie de paden boven op de koers.
De formule combineert een winstpad met een passende koers-winstverhouding en rekent de uitkomst om naar euro's. Daarmee speelt ook de dollar-euroverhouding mee, zonder dat een tweede valutawinst wordt opgeteld. De module laat zien hoeveel een andere waardering doet, zelfs wanneer de winstverwachting gelijk blijft.
VUSA blijft een goedkope en liquide manier om de S&P 500 te volgen. De fondsconstructie is niet het probleem. Bij 25,2 keer de winst ligt de bewijslast bij de uitzonderlijke winstgevendheid van de bedrijven. Wie vandaag koopt, koopt lage kosten en hoge kwaliteit, maar krijgt die kwaliteit niet cadeau.
Opmerkingen