Alfen heeft met 5 GWh sodium-ion nog geen rendabel orderboek
In het kort
Alfen en CATL willen 5 GWh aan sodium-ionopslagsystemen in Europa inzetten. De eerste uitrol wordt vanaf de tweede helft van 2027 verwacht. Sodium-ion kan de afhankelijkheid van lithium verkleinen, maar Alfen heeft geen contractwaarde of winstmarge voor de volledige 5 GWh bekendgemaakt. De belegging draait daarom niet om de technische belofte alleen. De beslissende vragen zijn hoeveel van de pijplijn in orders verandert, welk deel van de systeemwaarde bij Alfen blijft en hoeveel werkkapitaal daarvoor nodig is.
Sodium-ion gebruikt natrium in plaats van lithium als belangrijk materiaal. Natrium is ruim beschikbaar en kan de blootstelling aan lithiumprijzen verminderen. De technologie heeft ook nadelen, zoals een lagere energiedichtheid bij sommige toepassingen. Voor stationaire opslag is gewicht minder kritisch dan bij elektrische auto’s. Daardoor kan sodium-ion juist voor netopslag interessant worden.
Alfen meldde op 18 september dat de samenwerking met CATL 5 GWh Europese uitrol beoogt. De eerste toepassing wordt vanaf de tweede helft van 2027 verwacht. Dat is relevant nieuws, maar 5 GWh is een volume, geen omzet. De prijs per kWh, het aandeel van de batterijleverancier en de werkzaamheden van Alfen bepalen de economische waarde.
Alfen verkoopt een systeem, niet alleen cellen
De kernrol van Alfen ligt in Europese engineering, systeemintegratie, software en kennis van lokale netvereisten. CATL levert batterijtechnologie. De totale contractwaarde kan dus veel hoger zijn dan het deel dat als omzet bij Alfen wordt geboekt. Ook kan een groot deel van de inkoopwaarde meteen naar de batterijleverancier gaan.
Dat maakt de brutomarge belangrijker dan de headline van 5 GWh. Bij een projectomzet van €440 miljoen, 65% batterij- en inkoopkosten en 12% overige projectkosten resteert in het model €101 miljoen brutobijdrage. Centrale kosten, garantie, financiering en belasting komen daar nog na.
In de eerste helft van 2026 groeide Alfen sterk door Energy Storage Systems en Smart Grid Solutions. De groepsomzet steeg 23,6% naar €261,5 miljoen. De brutomarge daalde echter van 29,1% naar 26,1%, vooral doordat Energy Storage een groter deel van de mix werd. Groei met een lagere marge kan waarde creëren, maar alleen als de extra brutowinst hoger is dan de extra vaste en financieringskosten.
De kasrekening komt vóór de winst
Grote opslagprojecten vragen vaak voorraad, vooruitbetalingen aan leveranciers en tijd tussen levering en betaling door de klant. Daardoor kan een winstgevend project tijdelijk veel kas vastleggen. Voor een relatief kleine onderneming als Alfen is dat geen detail.
De module hieronder berekent de kas die bij verschillende werkkapitaaldagen en vooruitbetalingen nodig is. Een jaaromzet van €250 miljoen, zestig netto werkkapitaaldagen en 10% vooruitbetaling leggen in dit model ruim €66 miljoen vast. Contractuele voorschotten van klanten kunnen die druk verlagen, maar dat moet per project blijken.
Alfen heeft in eerdere kwartalen laten zien dat omzet en kasstroom sterk kunnen verschillen. Juist bij snelle groei kunnen voorraden en vorderingen oplopen. De belegger moet daarom letten op ordervoorwaarden, mijlpaalbetalingen en garanties, niet alleen op de omzet bij oplevering.
China levert schaal, Europa de integratie
De samenwerking met CATL geeft Alfen toegang tot industriële schaal die Europa zelf nog niet heeft. CEO Michael Colijn zei dat Europa veel onderzoek en technische kennis bezit, maar moeite heeft om die op concurrerende schaal te produceren. Dat is een nuchtere constatering.
Het voordeel is snelheid. Alfen hoeft geen celproducent te worden en kan zich richten op systeemontwerp, software en aansluiting op het net. Het risico is afhankelijkheid van één grote Aziatische leverancier, plus handels- en geopolitieke onzekerheid. Nieuwe importregels of lokale-inhoudseisen kunnen kosten verhogen of levering vertragen.
Sodium-ion is bovendien geen oplossing voor ieder project. Lithium-ion heeft een volwassen toeleveringsketen en hoge energiedichtheid. Andere technologieën, waaronder flowbatterijen en warmteopslag, mikken eveneens op stationaire toepassingen. Alfen moet dus niet alleen een nieuw product aanbieden, maar per klant bewijzen dat totale kosten, veiligheid en levensduur beter passen.
Wat vraagt €12,29?
Alfen is na de koersdaling veel kleiner gewaardeerd dan tijdens de energietransitiehype. Dat maakt het aandeel niet automatisch goedkoop. De winstbasis is nog kwetsbaar en de onderneming moet opnieuw aantonen dat omzetgroei in duurzame marge en kasstroom verandert.
Wie 12% jaarlijks koersrendement verlangt en in september 2029 twintig keer de winst wil betalen, heeft ongeveer €0,86 winst per aandeel nodig. Vanaf een gekozen genormaliseerde basis van €0,35 is dat ongeveer 35% groei per jaar. Een hogere basis verlaagt de eis, een lagere eindmultiple verhoogt haar.
In het bear-scenario komt sodium-ion later op gang en blijft de groepsmarge zwak. Het middenscenario veronderstelt dat opslagorders vanaf 2027 bijdragen en Smart Grid stabiel groeit. Het gunstige scenario vraagt een snelle omzetconversie, herstel bij laden en betere schaalvoordelen.
Het sterkste tegenargument
Het beste argument vóór Alfen is dat 5 GWh een groot commercieel kader is voor een onderneming van deze omvang. Zelfs een bescheiden aandeel in de totale systeemwaarde kan de omzetbasis zichtbaar vergroten. De combinatie met CATL verlaagt bovendien technologische en inkoopdrempels.
Het sterkste tegenargument is dat het volume nog geen gegarandeerde bestelling is. De eerste uitrol start pas in de tweede helft van 2027. Tot die tijd kunnen technologie, prijzen, regelgeving en concurrentie veranderen. Een meerjarige pijplijn hoort daarom tegen kans, marge en kasbehoefte te worden gewogen.
Conclusie
Sodium-ion kan Alfen een onderscheidende positie geven in Europese opslag. De samenwerking past bij de rol als systeemintegrator en vermijdt de kapitaalintensiteit van eigen celproductie. Voor aandeelhouders begint de echte bewijslast echter bij getekende orders, bruto marge en kasvoorwaarden. Bij €12,29 biedt het aandeel herstelpotentieel, maar de waardering vraagt nog altijd aanzienlijke winstgroei. De 5 GWh is een interessante opening, geen afgeronde businesscase.
Opmerkingen