Goldman Sachs waarschuwt: olieprijs kan stijgen naar 120 dollar
In het kort
Goldman Sachs waarschuwt dat Brentolie in een escalatiescenario richting 120 dollar per vat kan stijgen, al blijft een prijs rond 80 dollar het basisscenario bij afnemende spanningen.
De oliemarkt is kwetsbaar doordat de export via de Straat van Hormuz sterk is teruggevallen en alternatieve routes op korte termijn onvoldoende capaciteit bieden.
Een langdurig hoge olieprijs kan oliebedrijven bevoordelen, maar verhoogt de kosten voor transport en industrie en kan inflatie en rente langer hoog houden.
De olieprijs kan later dit jaar opnieuw richting 120 dollar per vat stijgen wanneer de oorlog in het Midden-Oosten voortduurt en de problemen rond de Straat van Hormuz niet snel worden opgelost. Goldman Sachs waarschuwt dat de wereldwijde oliemarkt bijzonder kwetsbaar blijft voor verdere verstoringen.
De bank benadrukt dat 120 dollar niet het basisscenario is. Goldman rekent bij een geleidelijke afname van de spanningen nog altijd op een gemiddelde Brentprijs van ongeveer 80 dollar in het vierde kwartaal. Wanneer de oliestromen uit de Perzische Golf echter langdurig beperkt blijven, kan de prijs veel hoger uitvallen.
Oliestromen zijn sterk teruggevallen
Volgens Goldman Sachs zijn de geschatte oliestromen vanuit de Perzische Golf gedaald tot minder dan 45 procent van het niveau van voor de oorlog. Dat beperkte aanbod heeft de Brentolieprijs opnieuw boven 90 dollar per vat gebracht. Op dinsdag 21 juli sloot Brent op 91,01 dollar, het hoogste slotniveau in meer dan een maand.
De Straat van Hormuz is een van de belangrijkste vaarroutes voor olie en vloeibaar aardgas ter wereld. Wanneer tankers de doorgang niet veilig kunnen gebruiken, kunnen grote producenten zoals Saudi-Arabië, Irak, Koeweit en de Verenigde Arabische Emiraten slechts een deel van hun export via alternatieve pijpleidingen en havens vervoeren.
Het scheepvaartverkeer was eerder voorzichtig aan het herstellen, maar ligt nog steeds ruim onder het normale niveau. Recente handelsgegevens laten zien dat ruwe-oliestromen slechts beperkt zijn teruggekeerd en dat het vervoer van vloeibaar aardgas en andere belangrijke producten vrijwel stilligt.
Goldman ziet een extreem risicoscenario
Wanneer de verstoringen tot ver in 2027 aanhouden en de productie uit de Perzische Golf pas eind volgend jaar volledig herstelt, kan Brent volgens Goldman in het vierde kwartaal boven 120 dollar uitkomen. In dat scenario zou de gemiddelde olieprijs in 2027 rond 100 dollar per vat kunnen liggen.
Dat zou grote gevolgen hebben voor consumenten en bedrijven. Hogere olieprijzen werken door in benzine, diesel, vliegtickets, transportkosten en de productie van veel goederen. In Nederland naderen de benzineprijzen door de recente stijging opnieuw recordniveaus.
Ook centrale banken kunnen onder druk komen te staan. Een nieuwe energieschok kan de inflatie verhogen en renteverlagingen uitstellen. Daardoor kan een langdurig hoge olieprijs niet alleen energiebedrijven beïnvloeden, maar ook aandelenmarkten, obligaties en de economische groei.
Alternatieve routes bieden slechts gedeeltelijk verlichting
Olieproducenten proberen hun afhankelijkheid van Hormuz te verkleinen. Saudi-Arabië kan olie via een pijpleiding naar de haven van Yanbu aan de Rode Zee vervoeren. Irak werkt ondertussen aan nieuwe en herstelde pijpleidingen richting Syrië en Turkije.
Amerikaanse bedrijven sloten onlangs voor tientallen miljarden dollars aan overeenkomsten met Irak om de productie en alternatieve exportroutes uit te breiden. Goldman schat dat zeven alternatieve pijpleidingen tegen 2028 gezamenlijk ongeveer 14 miljoen vaten per dag zouden kunnen vervoeren.
Die projecten bieden echter geen snelle oplossing. Nieuwe pijpleidingen kosten jaren om te bouwen en bestaande routes hebben onvoldoende capaciteit om alle normale scheepvaart door Hormuz te vervangen. De oliemarkt blijft daardoor sterk afhankelijk van een veilige doorgang door de zeestraat.
Waarom 120 dollar niet vanzelfsprekend is
Hoewel het risico duidelijk is toegenomen, zijn er ook factoren die een verdere prijsstijging kunnen afremmen. China beschikt over grote olievoorraden en heeft zijn invoer verminderd nadat de prijzen eerder dit jaar sterk opliepen. Een lagere vraag uit China kan een deel van het aanbodtekort opvangen.
Koers Crude Oil
Daarnaast blijft het basisscenario van Goldman uitgaan van de-escalatie. Wanneer het scheepvaartverkeer herstelt en producenten hun export opnieuw verhogen, kan de olieprijs terugvallen richting 80 dollar.
De voorspelling van 120 dollar moet daarom vooral worden gezien als een waarschuwing voor wat er kan gebeuren wanneer de oorlog verder escaleert. Het is niet de meest waarschijnlijke uitkomst, maar wel een risico waar beleggers steeds meer rekening mee houden.
Wat betekent dit voor beleggers?
Een langdurig hoge olieprijs kan gunstig zijn voor grote olieproducenten zoals Shell, ExxonMobil en Chevron, omdat zij meer ontvangen voor ieder verkocht vat. Ook oliebedrijven met lage productiekosten en sterke balansen kunnen profiteren van hogere kasstromen.
Voor luchtvaartmaatschappijen, transportbedrijven en chemieproducenten kan het tegenovergestelde gelden. Zij krijgen te maken met hogere brandstof- en grondstofkosten, die niet altijd volledig aan klanten kunnen worden doorberekend.
De ontwikkeling van de olieprijs hangt de komende maanden daardoor vooral af van de situatie rond Hormuz. Wanneer de oliestromen verder terugvallen, kan de voorspelling van Goldman snel realistischer worden. Bij een de-escalatie kan de risicopremie juist weer uit de markt verdwijnen.
De waarschuwing laat vooral zien hoe kwetsbaar de oliemarkt momenteel is. Een verdere escalatie kan voldoende zijn om Brent opnieuw richting 120 dollar te sturen, terwijl een diplomatieke doorbraak juist een scherpe prijsdaling kan veroorzaken.
Opmerkingen