Dit machtige aandeel stort volledig in, terwijl het bedrijf recordwinsten boekt
- Jelger Sparreboom
- 23 uur geleden
- 4 minuten om te lezen
In het kort
Een van de machtigste financiële bedrijven ter wereld verloor in korte tijd een groot deel van zijn beurswaarde.
Politieke druk rond kredietscores zorgde voor nervositeit op Wall Street.
Achter de onrust groeit de winst van FICO voorlopig stevig door.
Voor veel Nederlandse beleggers voelt FICO in eerste instantie als een moeilijk te begrijpen onderneming. Toch speelt FICO een enorme rol binnen de Amerikaanse economie. Vrijwel iedere Amerikaan krijgt indirect met het bedrijf te maken zodra iemand een hypotheek aanvraagt, een creditcard wil openen of een autolening afsluit.
Koers FICO
FICO staat voor Fair Isaac Corporation. Het bedrijf werd in de jaren vijftig opgericht door ingenieur William Fair en wiskundige Earl Isaac. Zij ontwikkelden statistische modellen die konden voorspellen hoe groot de kans was dat iemand een lening zou terugbetalen. Banken namen kredietbeslissingen destijds grotendeels op basis van persoonlijke beoordelingen van medewerkers. Daardoor ontstonden veel subjectieve keuzes en inconsistente uitkomsten. FICO bracht daar structuur in door historische betalingsgegevens te analyseren en daar een voorspellend model van te maken.
Uit die ontwikkeling ontstond uiteindelijk de beroemde FICO Score. Dat is een kredietscore tussen ongeveer 300 en 850 die aangeeft hoe kredietwaardig iemand is. In Nederland bestaat geen vergelijkbaar systeem met dezelfde invloed. Amerikaanse banken gebruiken deze score dagelijks om te bepalen welke rente iemand betaalt of zelfs of iemand überhaupt een lening krijgt.
De kracht van FICO ontstond doordat steeds meer partijen dezelfde score gingen gebruiken. Banken vertrouwden erop bij kredietverlening. Toezichthouders gebruikten de scores om risico’s binnen het financiële systeem te volgen. Beleggers in hypotheekobligaties bekeken FICO-scores om de kwaliteit van hypotheekportefeuilles te beoordelen. Daardoor groeide FICO uit tot een soort standaardtaal voor kredietrisico in de Verenigde Staten.
Dat netwerk creëerde een enorm concurrentievoordeel. Hoe meer partijen dezelfde score gebruiken, hoe moeilijker het wordt om over te stappen naar een alternatief systeem.
Waarom beleggers plotseling massaal begonnen te verkopen
De forse koersdaling van FICO ontstond vooral door zorgen over de hypotheekmarkt. Jarenlang had FICO daar een zeer dominante positie. Vrijwel iedere Amerikaanse hypotheek gebruikte een FICO-score als onderdeel van het acceptatieproces. Daardoor verdiende het bedrijf op enorme schaal mee aan de hypotheekmarkt.
In de afgelopen jaren begon FICO zijn prijzen stevig te verhogen. Volgens CEO Will Lansing had het bedrijf decennialang veel waarde laten liggen doordat oude contracten prijsverhogingen vrijwel onmogelijk maakten. Vanaf ongeveer 2018 veranderde dat. FICO kreeg meer ruimte om de tarieven jaarlijks aan te passen en gebruikte die mogelijkheid actief.
Nettowinst
De prijs van een hypotheekscore liep uiteindelijk op van enkele centen naar ongeveer tien dollar per score. Dat trok politieke aandacht in Washington. Amerikaanse beleidsmakers maakten zich steeds meer zorgen over de betaalbaarheid van woningen en zochten naar manieren om de kosten rondom hypotheken te verlagen.
Tegelijkertijd kreeg concurrent VantageScore toegang tot delen van de hypotheekmarkt waar FICO jarenlang monopolist was geweest. Voor beleggers voelde dat als een mogelijke breuk in het fundament van het businessmodel. Zodra een onderneming met extreem hoge winstmarges politieke druk krijgt en concurrentie ziet ontstaan, ontstaat vaak angst voor structurele verandering.
Nettomarge
De markt begon zich af te vragen hoeveel prijszettingsmacht FICO uiteindelijk zou verliezen. Dat zorgde voor stevige verkoopdruk in het aandeel.
Toch laat de operationele ontwikkeling voorlopig weinig zwakte zien. De omzet steeg recent bijna veertig procent op jaarbasis. Het management verhoogde zelfs de verwachtingen voor het volledige boekjaar.
Omzet
Een belangrijk onderdeel van die discussie draait om het nieuwe model FICO 10T. Dit systeem gebruikt zogenoemde trended data. Daarbij kijkt het model naar betalingsgedrag over langere periodes in plaats van alleen naar een momentopname. Het systeem analyseert bijvoorbeeld hoe iemand gedurende maanden omgaat met creditcardschulden en kredietgebruik. Volgens FICO levert dat een nauwkeuriger beeld van kredietrisico op.
Management benadrukt dat FICO 10T volgens onafhankelijke onderzoeken beter presteert dan concurrerende modellen van VantageScore. Tegelijkertijd probeerde FICO de politieke druk te verlagen door een nieuw prijsmodel te introduceren. Het bedrijf verlaagde de prijs per kredietscore binnen een nieuw direct licentieprogramma naar 0,99 dollar. Daar staat vervolgens een aanvullende vergoeding tegenover zodra een hypotheek daadwerkelijk wordt afgesloten.
Daardoor probeert FICO zowel de marktpositie te verdedigen als de overgang naar het nieuwe model te versnellen.
De verborgen winstmachine achter de kredietscores
Veel beleggers zien FICO nog steeds vooral als een kredietscorebedrijf. Dat beeld vertelt slechts een deel van het verhaal. Naast de bekende Scores-divisie bezit FICO namelijk ook een omvangrijke softwaretak.
Deze software helpt banken, verzekeraars en andere financiële instellingen bij realtime besluitvorming. Zodra een consument een lening aanvraagt, een verdachte betaling doet of een creditcard gebruikt, analyseert FICO-software enorme hoeveelheden data binnen milliseconden. Daarna bepaalt het systeem welke actie logisch is.
Banken gebruiken deze technologie voor fraudedetectie, kredietacceptatie, incassoprocessen en klantbeheer. De software verwerkt gigantische hoeveelheden transacties en probeert daar direct patronen in te herkennen. Dat vraagt veel technische expertise en jarenlange ervaring met data-analyse.
CEO Lansing beschreef tijdens een presentatie hoe FICO steeds meer evolueert richting een intelligent beslissingsplatform. Bedrijven kunnen daarmee realtime bepalen hoe zij klanten benaderen, welke risico’s acceptabel zijn en hoe fraude sneller wordt opgespoord.
Binnen deze softwareactiviteiten ziet FICO ook kansen rondom kunstmatige intelligentie. Volgens het management kunnen AI-systemen steeds meer werk overnemen van menselijke fraude-analisten. Waar medewerkers vroeger handmatig verdachte transacties onderzochten, kunnen AI-agenten een groot deel van dat proces automatiseren.
De softwareactiviteiten groeien inmiddels stevig. Het nieuwe cloudplatform van FICO liet recent groeicijfers van meer dan vijftig procent zien. Dat maakt de onderneming minder afhankelijk van alleen de hypotheekmarkt.
Advertorial
Raisin RenteBoost is een tijdelijke actie waarbij je op een vrij opneembare spaarrekening de eerste 3 maanden lang een gegarandeerde rente van 2,85% p.j. krijgt. Je spaargeld blijft dagelijks opvraagbaar en je kunt vrij storten en opnemen. Na deze periode kun je via één Raisin-account verder sparen bij meer dan 50 Europese banken, met actuele variabele rentes tot 1,91% p.J. of kiezen voor spaardeposito's met looptijden van één maand tot tien jaar en rentes tot 3,15% p.j.
