Eén miljoen High-NA-wafers maakt nog geen ordergolf voor ASML
In het kort
Intel en ASML maakten op 8 september 2026 bekend dat zij samen meer dan één miljoen wafers met High-NA EUV hebben verwerkt. De systemen worden gebruikt voor certificatie, onderzoek en geselecteerde productielagen van Intel Panther Lake. Een dag later meldde ASML dat Samsung High-NA vanaf 2028 in grootschalige DRAM-productie wil toepassen.
Dat is belangrijk technisch bewijs. Klanten testen de machines niet alleen in een laboratorium, maar brengen ze dichter bij echte productie. Toch is een miljoen wafers geen miljoen verkochte chips en ook geen brede ordergolf. ASML moet technische acceptatie nog vertalen naar bestellingen, levering, klantacceptatie en omzet. Het aandeel ASML noteerde op 2 oktober 2026 rond €1.653 op Euronext Amsterdam. Bij die koers betaalt de markt al ruim voor toekomstig succes.
Wat betekent één miljoen wafers eigenlijk?
Een wafer is een ronde schijf silicium waarop chipfabrikanten meerdere chips bouwen. High-NA EUV projecteert extreem kleine patronen met licht en een lenssysteem met een hogere numerieke apertuur. Die hogere apertuur maakt kleinere details mogelijk. In gewone woorden: de machine kan fijnere lijnen tekenen, waardoor meer transistors op een chip passen.
De stap naar één miljoen verwerkte wafers laat zien dat Intel en ASML veel procesuren hebben opgebouwd. Volgens het gezamenlijke bericht voldoen overlay, doorvoer en beschikbaarheid aan de verwachtingen. Overlay is de nauwkeurigheid waarmee verschillende chiplagen boven op elkaar worden geplaatst. Een kleine afwijking kan chips onbruikbaar maken, dus een goede overlay is noodzakelijk.
De module vertaalt wafers naar equivalente systeemjaren. Dat is nadrukkelijk geen telling van verkochte machines. Wafers kunnen over meerdere systemen en verschillende testfases zijn verwerkt. Ook zegt volume niets zonder opbrengstpercentage. Yield, het aandeel bruikbare chips per wafer, bepaalt uiteindelijk of de technologie economisch rendabel is.
Het cijfer verlaagt wel een belangrijk risico. High-NA bestaat niet meer alleen uit specificaties en demonstraties. Intel heeft genoeg ervaring verzameld om geselecteerde lagen in Panther Lake te verwerken. Voor andere klanten wordt de stap daardoor minder theoretisch.
Samsung verbreedt de markt richting geheugen
Samsung meldde op 9 september dat het zich aansluit bij een initiatief voor 12-inch fotomaskers en High-NA vanaf 2028 in DRAM-volumeproductie wil gebruiken. DRAM is werkgeheugen. Het slaat tijdelijk gegevens op die een processor snel nodig heeft. Voor AI-servers is juist veel snel geheugen nodig, waardoor geavanceerde DRAM-processen economisch belangrijker worden.
De aankondiging verbreedt het High-NA-verhaal van logica naar geheugen. Intel gebruikt de technologie voor geavanceerde processors, terwijl Samsung haar voor toekomstige DRAM-lagen onderzoekt. Als zowel logic- als geheugenfabrikanten High-NA inzetten, wordt de potentiële markt groter en minder afhankelijk van één klant.
Toch blijft het woord “wil” belangrijk. Een productieplan voor 2028 is geen bestelling die vandaag als omzet in de boeken staat. De klant moet het proces kwalificeren, maskers ontwikkelen, productielijnen aanpassen en voldoende rendement behalen. ASML kan systemen leveren, maar omzet wordt pas erkend volgens leverings- en acceptatievoorwaarden.
De conversie van evaluatie naar omzet kent meerdere poorten. Niet elke kandidaat-machine wordt besteld, niet elke bestelling wordt in hetzelfde jaar geleverd en niet elke levering wordt direct geaccepteerd. De module laat zien hoe een technisch succes door deze stappen heen kleiner kan worden voordat het in de omzet verschijnt.
In onze eerdere analyse over ASML-service en upgrades staat waarom de geïnstalleerde basis na verkoop omzet blijft leveren. High-NA kan die basis uitbreiden en jarenlang service-inkomsten toevoegen. In de analyse over de orderportefeuille legden we uit waarom een grote backlog niet onbeperkt meegaat zonder nieuwe boekingen. De recente technische mijlpalen zijn pas financieel sterk wanneer zij in nieuwe orders terechtkomen.
De prijs van technische voorsprong
Een High-NA-systeem kost honderden miljoenen euro’s en is aanzienlijk duurder dan een gewone EUV-machine. Voor een chipfabrikant is de vergelijking breder dan de machineprijs. High-NA kan processtappen besparen, ingewikkelde dubbele belichting verminderen en betere chips mogelijk maken. Als één dure machine meerdere andere stappen vervangt of de yield verbetert, kan de totale productiekost toch dalen.
Dat is de economische kern. ASML verkoopt geen snelheid om de snelheid. Het verkoopt een manier om meer werkende chips tegen een aanvaardbare kost te maken. De klant kijkt daarom naar totale kosten per bruikbare chip, niet alleen naar de aanschafprijs.
De tegenwerping is dat klanten ook met bestaande EUV-systemen en slimme patroonmethoden langer kunnen doorgaan. High-NA moet dus aantonen dat de extra precisie en eenvoud opwegen tegen de hoge investering, nieuwe maskers en procesaanpassingen. Een vertraging van een generatie kan de omzetmix van ASML merkbaar verschuiven.
Wat zegt de huidige waardering?
ASML rapporteerde over het tweede kwartaal van 2026 €9,3 miljard omzet en €2,9 miljard nettowinst. Voor heel 2026 verwachtte het bedrijf €43 tot €45 miljard omzet en een brutomarge van 54 tot 56 procent. De brutomarge is wat na de directe kosten van machines en service overblijft van elke omzet-euro.
Met ongeveer 393 miljoen aandelen vertegenwoordigt €1.653 een beurswaarde rond €650 miljard. Dat is een uitzonderlijke waardering voor een industrieel bedrijf. De markt behandelt ASML terecht als een monopolistische technologieproducent, maar rekent tegelijk op langdurige winstgroei.
Bij 8 procent gewenst jaarlijks koersrendement en een K/W van 32 in 2029 is ongeveer €65,04 winst per aandeel nodig. De K/W is de koers gedeeld door de winst per aandeel. Hoe lager de eindmultiple, hoe meer winst ASML moet maken om dezelfde koers te dragen. Dividend komt eventueel boven op deze koersrekensom, maar is niet groot genoeg om een tegenvallende winstgroei te compenseren.
De benodigde winst moet na alle ontwikkelkosten en op verwaterde aandelenbasis worden gehaald. High-NA kan de gemiddelde verkoopprijs en servicebasis verhogen, maar vroege systemen kunnen ook lagere marges hebben door opstartkosten. Schaal, productiviteit en klantacceptatie bepalen of de brutomarge uiteindelijk verbetert.
Drie koerspaden tot en met 2029
De scenarioformule is: mogelijke koers = verwachte winst per aandeel × gekozen K/W. De aannames onderscheiden technische acceptatie van financiële realisatie. Het zijn geen koersdoelen en geen analistenconsensus.
In het bear-scenario schuift brede High-NA-adoptie op, vertraagt de omzetgroei en daalt de waardering. Mogelijke koersen zijn €1.250 eind 2027, €1.220 eind 2028 en €1.200 eind 2029. In het middenpad groeit de winst per aandeel van ongeveer €52 naar €69 en normaliseert de K/W licht: €1.740, €1.930 en €2.150. In het gunstige scenario versnellen logic- en DRAM-adoptie, stijgt de winst per aandeel richting €83 en blijft de waardering hoog: €2.050, €2.440 en €2.900.
De scenario’s tonen waarom het Intel-bericht belangrijk maar niet voldoende is. Het bear-scenario kan zelfs ontstaan wanneer High-NA technisch werkt, maar klanten langzamer bestellen of de markt een lagere multiple betaalt. Het gunstige scenario vereist meerdere klanten, hoge benutting, gezonde marges en een sterke servicebijdrage.
Welke bewijzen tellen vanaf hier?
Het eerste bewijs is herhaalbaar productiegebruik met goede yield. Het tweede is een bredere ordermix bij Intel, Samsung en andere toonaangevende fabrikanten. Het derde is levering en klantacceptatie. Het vierde is de brutomarge op de systemen en de serviceomzet in de jaren daarna.
ASML heeft met één miljoen verwerkte wafers een belangrijk technologisch risico verkleind. Samsung geeft bovendien een concrete richting voor 2028. Voor beleggers is dat bemoedigend, omdat het potentiële gebruik zich verbreedt van processors naar geheugen. Maar de beurskoers van €1.653 vraagt meer dan bewijs dat de machine werkt. De technologie moet op grote schaal winstgevend worden ingezet en de winst per aandeel jarenlang verhogen.
Dat is het verschil tussen een technische mijlpaal en een beleggingsmijlpaal. De eerste ligt nu zichtbaar op tafel. De tweede verschijnt pas wanneer orders, omzet, marge en kasstroom volgen.
Even tussendoor: als je dit interessant vindt, dit is precies wat we dagelijks doen om jou en andere beleggers te helpen. Word nu lid en krijg 50 procent korting met de code GRAAG.
Opmerkingen