Doorzoek deze website

In het kort: De autoverkoop in China steeg in september met 4,3% ten opzichte van een jaar eerder, na vijf maanden van dalingen, dankzij subsidies van de overheid. De groei kwam volledig van elektrische voertuigen (EV's) en plug-in hybrides (PHEV's), waarvan de verkoop met 50,9% toenam en 52,8% van de totale verkopen uitmaakte. Tesla verkocht in september 72.000 voertuigen in China, een stijging van 66% jaar-op-jaar, terwijl Chinese EV-producenten zoals BYD en Xpeng ook recordverkopen noteerden. In september 2024 zag de Chinese automarkt een opleving na vijf maanden van dalingen, dankzij een subsidieregeling van de overheid die gericht was op de stimulering van de verkoop van elektrische voertuigen (EV's) en plug-in hybrides (PHEV's). De verkoop van personenauto's steeg in totaal met 4,3% op jaarbasis naar 2,13 miljoen voertuigen, een stijging van 90.000 ten opzichte van dezelfde maand in 2023, aldus de China Passenger Car Association (CPCA). Voor de eerste negen maanden van het jaar nam de autoverkoop met 1,9% toe, vergeleken met dezelfde periode in 2023. De groei in september kwam volledig voort uit de verkoop van elektrische voertuigen en plug-in hybrides, die met 50,9% toenamen. Deze categorie, door de CPCA geclassificeerd als 'nieuwe energievoertuigen', maakte voor het derde opeenvolgende kwartaal meer dan de helft (52,8%) van de totale autoverkoop in China uit. In totaal werden er in september 1,12 miljoen nieuwe energievoertuigen verkocht, terwijl de verkoop van traditionele benzineauto's verder bleef krimpen. De ontwikkeling van het aantal NEV (New Energy Vehicles in China): Bron: cnevpost Een belangrijke drijfveer voor deze groei was de verdubbeling van de subsidies voor consumenten die hun oudere voertuigen inruilen voor EV's. De Chinese overheid kondigde in juli 2024 een verhoging van de subsidie aan tot ruim $2.800 per ingeruild voertuig, wat het enthousiasme onder autokopers duidelijk heeft aangewakkerd. Tot eind september hadden 1,1 miljoen consumenten zich geregistreerd voor deze subsidieregeling. Tesla, dat sterk afhankelijk is van de Chinese markt, noteerde in september een verkoop van meer dan 72.000 voertuigen, een stijging van 66% jaar-op-jaar (verkopen binnen China, dusw niet export voertuigen). Het bedrijf voerde ook extra incentives in boevenop de staatsteun, zoals 0%-financiering, om de verkoop te stimuleren. Tesla produceerde in september ook nog eens 16.121 voertuigen in China voor export, wat een daling is ten opzichte van de 23.000 van de maand ervoor. In totaal verkoopt Tesla ongeveer een derde van zijn voertuigen in China. Tesla noteert op dit moment een marktaandeel in de NEV-sector steeg naar 6,4%. Tegelijkertijd bleef BYD domineren, met een marktaandeel van 18,3% van de totale personenautomarkt in China. Tesla verkopen in China (inclusief export): Bron: cnevpost Chinese fabrikanten zoals BYD en Xpeng hadden ook hun beste maand ooit, waarbij BYD opviel met een verkoopstijging van 45,9% in september vergeleken met een jaar eerder. BYD verkocht 419.426 voertuigen in die maand, waarvan 164.956 volledig elektrische voertuigen. Dit toont de sterke vraag naar hybride en elektrische modellen, mede dankzij de nieuwe generatie hybride systemen van BYD. Terwijl de binnenlandse verkoop in China sterk is, krijgen Chinese EV-fabrikanten te maken met tegenwind in het buitenland. De Europese Unie heeft nieuwe tarieven ingesteld tot 45% op in China gemaakte EV's, wat natuurlijk tot bezorgdheid leidt over de concurrentiepositie van Chinese fabrikanten onder beleggers. In de eerste negen maanden van 2024 groeiden de Chinese auto-exporten echter met 22%, wat leidde tot een totaal van 3,55 miljoen geëxporteerde voertuigen. China werd vorig jaar al de grootste autoproducent ter wereld, waarmee het, voor lange tijd koploper, Japan inhaalde. De dominantie van China in de Europese EV markt: Bron: Dataforce Met de toenemende druk op internationale markten en mogelijke verdere handelsbarrières, blijft het de vraag of China zijn binnenlandse markt kan blijven ondersteunen met meer stimuleringsmaatregelen. Zo heeft de Chinese overheid aangekondigd dat ze de uitgifte van schulden gaan vergroten en mogelijk extra subsidies zal gaan inzetten om de economie te stimuleren en de groei richting de doelstelling van 5% te brengen. Hier zal de verdere EV groei ook erg van af gaan hangen, aangezien een verdubbeling van de subsidie zoals nu waarschijnlijk niet op de langere termijn een aannemelijke oplossing is. China's autoverkoop lijkt is dus overduidelijk sterk afhankelijk van binnenlandse steunmaatregelen, waarbij elektrische voertuigen de sleutel tot groei blijven. De komende maanden zullen cruciaal zijn om te zien of deze trend kan worden doorgezet te midden van internationale handelsbarrières en toenemende concurrentie.

In het kort: ASML presteert slechter dan zijn concurrenten in de halfgeleidersector, ondanks zijn EUV-monopolie. Geopolitieke spanningen en exportbeperkingen naar China wegen zwaar op de aandelenkoers. Analisten verwachten groei door de toenemende vraag naar AI-chips en nieuwe chipfabrieken wereldwijd. ASML (NASDAQ:ASML) is met afstand wereldleider in de productie van Extreme Ultraviolet (EUV)-lithografiesystemen en heeft de afgelopen maanden minder goed gepresteerd dan verwacht. Het aandeel heeft sinds de piek in juli 2024 flink terrein verloren, ondanks de dominante marktpositie van ASML. Dit artikel onderzoekt de oorzaken van deze tegenvallende prestaties, evenals de groeimogelijkheden op lange termijn, vooral door de vraag naar chips voor kunstmatige intelligentie (AI) en de bouw van nieuwe halfgeleiderfabrieken. De aandelenkoers van ASML het afgelopen jaar: Bron: Macrotrends ASML heeft de afgelopen maanden flink last gehad van geopolitieke spanningen en vertragingen bij zijn grootste klanten, zoals Intel en Samsung. Deze vertragingen in de bouw van nieuwe halfgeleiderfabrieken hebben geleid tot onzekerheid over de korte termijn groei van ASML, terwijl de bredere sector profiteert van een toenemende vraag naar geavanceerde chips. Bovendien kampt ASML met strengere exportbeperkingen naar China. Hoewel het bedrijf nooit EUV-systemen naar China mocht verkopen, zijn nu ook Deep Ultraviolet (DUV)-machines onderhevig aan strengere controles. Dit is problematisch, aangezien China in het tweede kwartaal van 2024 goed was voor 49% van ASML's omzet. Dit maakt ASML kwetsbaar voor verdere geopolitieke beperkingen. Export van ASML naar China: Bron: ASML/Bloomberg Lang wist voormalig premier Mark Rutte de druk vanuit de Verenigde Staten gedeeltelijk te weerstaan. Hoewel hij geen invloed had op de verkoop van EUV-machines, kon hij ervoor zorgen dat ASML’s onderhoudswerkzaamheden in China doorgingen. Met het aantreden van premier Dick Schoof lijkt die situatie echter te veranderen. Schoof staat bekend als een uitgesproken criticus van China, vooral tijdens zijn tijd als directeur-generaal van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD). Het kabinet-Schoof lijkt minder bereid om de relatie met China te onderhouden, en de Verenigde Staten zouden ook de druk opvoeren door te dreigen met het activeren van de Foreign Direct Product Rule (FDPR). Deze regel kan de export van elk product met zelfs een minimaal Amerikaans onderdeel naar China verbieden. Het is een krachtig instrument dat de Verenigde Staten kunnen gebruiken om landen zoals Nederland, Zuid-Korea en Japan te dwingen hun handelsbeleid met China te herzien. China heeft intussen geprobeerd om alternatieven te ontwikkelen. Hoewel sommige chipfabrikanten, zoals Huawei, indrukwekkende resultaten hebben behaald met de Kirin 9000S-chip die volledig op DUV-apparatuur is geproduceerd, blijven deze ontwikkelingen ver achter bij de capaciteiten van concurrenten als TSMC en Samsung. De Chinese regering ziet dit als een groot probleem, omdat het land technologisch wordt achtergehouden door het ontbreken van toegang tot ASML’s meest geavanceerde technologieën. Lees ook: Nieuwe cijfers voorspellen slecht nieuws voor AI-chipmarkt Als Nederland inderdaad besluit om het onderhoud van bestaande DUV-machines te stoppen, kan dit de positie van China verder verzwakken. De machines die zonder ASML-ondersteuning zouden uitvallen, vormen een aanzienlijk deel van China’s huidige halfgeleiderproductiecapaciteit. Dit zou niet alleen gevolgen hebben voor de technologische ambities van China, maar ook voor de bredere economie die sterk afhankelijk is van de productie van halfgeleiders. Hoewel ASML nog steeds oudere DUV-machines naar China kan exporteren zonder beperkingen, blijft het risico bestaan dat verdere maatregelen de toegang tot deze belangrijke markt kunnen inperken. ASML CFO Roger Dassen benadrukt dat het bedrijf nog steeds in staat is om eerder geleverde systemen in China te onderhouden, maar dat er beperkingen zijn op de levering van onderdelen uit Europa en de Verenigde Staten. Ondanks deze uitdagingen biedt de opkomst van AI aanzienlijke kansen voor ASML. De vraag naar geavanceerde halfgeleiders, vooral voor AI-toepassingen, blijft toenemen. ASML speelt een cruciale rol in deze groei, aangezien zijn EUV-machines worden gebruikt om de meest geavanceerde chips te produceren die nodig zijn voor de steeds hogere eisen van AI-algoritmen. Als we dan nog meenemen dat producenten als TSMC al aan hebben gegeven dat ze voor nu niet meer kunnen produceren, terwijl de Blackwell wachtrijen enorm zijn, is de verwachting dat de machines van ASML nog steeds meer dan gewild zijn. Tijdens een recente conferentie benadrukte ASML het belang van AI als toekomstige groeimotor. Vooral de verschuiving naar geavanceerdere chipontwerpen en productieprocessen biedt kansen voor een productmix met een hogere winstmarge. De ontwikkeling van chips met kleinere transistors, die de rekenkracht van AI-systemen versterken, zal de vraag naar EUV-systemen blijven stimuleren. Daarnaast wordt de komende jaren wereldwijd een recordaantal nieuwe chipfabrieken gebouwd. Er zijn momenteel plannen voor 73 nieuwe halfgeleiderfabrieken, waarvan 50 compleet nieuwe locaties en 42% hiervan in de VS. Grote klanten zoals TSMC, Intel en Samsung investeren miljarden in de bouw van deze fabrieken, en voor de productie van chips op 5nm of kleiner zijn de EUV-systemen van ASML essentieel. Dit betekent veel groei voor ASML, aangezien een groot deel van deze fabrieken tussen nu en 2028 gebouwd en opgeleverd zal worden. Ondanks de recente tegenwind blijft ASML dus positief over de lange termijn. Het bedrijf handhaaft zijn verwachting om in 2025 een omzet tussen de €30 en €40 miljard te behalen. In het tweede kwartaal van 2024 daalde de omzet naar €6,2 miljard, een daling van 9,5% ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar, mede door een afname in het aantal verkochte lithografiesystemen. De omzet(groei) van ASML (2010-2024): Bron: Macrotrends ASML heeft echter zijn brutomarge weten te behouden op 51,5%, wat de sterke positie van het bedrijf in de markt onderstreept. Daarnaast heeft het bedrijf een orderportefeuille van €39 miljard, wat vertrouwen geeft in de toekomstige groei. Analisten voorspellen een groei van de winst per aandeel (WPA) van maar liefst 59% in 2025, wat ASML plaatst op een koers/winst-verhouding van 25x, fors lager dan het historische gemiddelde van 31,7x. De brutomarge van ASML (2010-2024): Bron: Macrotrends Hoewel ASML op basis van de huidige cijfers duur lijkt, is 2024 duidelijk een overgangsjaar. Met de verwachte sterke groei in 2025 en daarna, lijkt de waardering op lange termijn meer in lijn te liggen met de marktvooruitzichten. ASML blijft een toonaangevende speler in de halfgeleiderindustrie, ondanks de recente uitdagingen. De toenemende vraag naar geavanceerde chips, gedreven door AI, en de uitbreiding van de wereldwijde halfgeleiderproductie bieden aanzienlijke groeikansen op lange termijn. Toch blijven geopolitieke spanningen, met name exportbeperkingen naar China, een belangrijk risico voor het bedrijf. Analisten van zowel Berenberg  als Deutsche Bank  hebben recent hun koersdoelen voor ASML verlaagd van EUR 1.100  naar respectievelijk EUR 945  en EUR 950 . Deze aanpassingen komen ondanks dat beide banken hun koopadvies op ASML hebben gehandhaafd. Goldman Sachs plaatste ASML op de 17e plaats  in hun lijst van beste AI aandelen op dit moment. De reden hiervoor ligt in de groeiende afhankelijkheid van geavanceerde chips voor AI-toepassingen. Voor AI-systemen zijn krachtige chips nodig die kunnen omgaan met complexe berekeningen en data-intensieve processen, zoals deep learning en neurale netwerken. ASML's technologie speelt een sleutelrol in het produceren van deze chips. Toch wijzen analisten erop dat sommige andere AI-aandelen mogelijk meer directe rendementen kunnen opleveren op kortere termijn. Hoewel ASML’s technologie essentieel blijft voor de lange termijn, zou een belegging in kleinere, opkomende AI-bedrijven mogelijk een snellere winst kunnen genereren. Dit sluit aan bij de bredere opvatting dat nieuwe concurrenten op het gebied van AI snel kunnen opkomen en dat niet alleen de huidige marktleiders de meeste waarde zullen creëren in de toekomst. De waardering van ASML is verbeterd ten opzichte van eerdere piekniveaus, maar blijft relatief hoog door de sterke toekomstverwachtingen en het feit dat de helft van de inkomsten op dit moment onder druk staat (China).

In het kort: De aandelenkoers van Tesla daalde met 5,5% na de onthulling van de Cybercab en Robovan tijdens het "We, Robot"-evenement. Beleggers waren teleurgesteld door de lange productietijdlijn en het ontbreken van kortetermijnupdates. Hoewel Tesla's visie op autonome voertuigen indrukwekkend is, zullen de verwachte inkomsten pas vanaf 2027 bijdragen aan de omzet. Op het langverwachte evenement onthulde Elon Musk de Cybercab, een volledig autonome, elektrische taxi zonder stuur of pedalen, met een verwachte prijs van minder dan $30.000. Deze robotaxi is ontworpen om stedelijk vervoer goedkoper te maken en zal naar verwachting de transportkosten verlagen tot ongeveer 20 cent per kilometer door gebruik te maken van individueel massavervoer. In plaats van conventioneel opladen, zal de Cybercab gebruikmaken van inductief opladen, oftewel een draadloze oplaadtechnologie. De nieuwe elektrische taxi en bus van Tesla: Bron: InsideEVs Musk gaf aan dat de productie van de Cybercab gepland staat voor 2026, maar beleggers reageerden negatief op de lange tijdlijn, aangezien de autonome ritten pas vanaf 2027 volledig beschikbaar zouden zijn. De Cybercab is Tesla's oplossing voor betaalbaar, zelfrijdend vervoer en moet de weg vrijmaken voor een toekomst waarin vervoer goedkoper en veiliger is. Tesla onthulde daarnaast de Robovan, een elektrische bus die tot 20 passagiers kan vervoeren zoals je ook hierboven kan zien. Dit voertuig is ontworpen voor zowel goederen- als personenvervoer in steden met hoge bevolkingsdichtheid. Hoewel de Robovan veel potentieel heeft, blijft het onduidelijk hoe ver Tesla is met de ontwikkeling, vooral omdat het voertuig tijdens het evenement afgeschermd werd gepresenteerd, wat suggereert dat de productie nog ver weg is. Beleggers hadden gehoopt op concrete updates over Tesla's lopende programma's, zoals de verwachte Model 2, de voordelige elektrische auto die ooit voor 2025 werd voorspeld. Deze lijkt nu effectief te zijn vervangen door de Cybercab, wat betekent dat Tesla op korte termijn geen nieuwe modellen uitbrengt die de omzet kunnen verhogen. Ook analisten van Barclays meldden dat de presentatie vooral gericht was op Tesla's langetermijnvisie, zonder specifieke updates over de vooruitgang van de Full Self-Driving (FSD) technologie of nieuwe modellen die in de nabije toekomst in productie gaan. Dit leidde tot een negatieve reactie op de aandelenmarkt, met een daling van 5,5% in de nabeurs: Bron: CNBC Grappig is dat Uber juist met bijna hetzelfde percentage omhoog mocht, doordat de concurrentie vanuit Tesla dus nog even op zich laat wachten. Ondanks de sceptische reactie van de markt blijft Musk optimistisch over de toekomst van autonome voertuigen. Hij voorspelde dat zelfrijdende auto's tot wel 20 keer veiliger zullen zijn dan menselijke bestuurders en de mobiliteit in steden drastisch zullen verbeteren. Tesla wil in 2025 beginnen met volledig autonome ritten in Texas en Californië voor de Model 3 en Model Y. Dit zou een cruciale stap zijn in de verdere ontwikkeling van de zelfrijdende technologie, die later ook toegepast zal worden in de Cybercab. Daarnaast presenteerde Tesla opnieuw de Optimus-robot, een humanoïde robot die in de toekomst taken zoals boodschappen doen, de tuin maaien en zelfs het verzorgen van kinderen op zich kan nemen. Musk beweerde dat deze robot, met een prijs tussen de $20.000 en $30.000, uiteindelijk net zo alledaags zou kunnen worden als een auto. De exacte tijdlijn voor massaproductie van de Optimus bleef echter vaag. Hoewel de langetermijnplannen van Tesla indrukwekkend zijn, blijven beleggers bezorgd over het gebrek aan concrete updates en directe groeimogelijkheden. De Cybercab en Robovan tonen Tesla’s ambitie om het mobiliteitslandschap opnieuw vorm te geven, maar de daadwerkelijke uitvoering en goedkeuring van regelgevers zullen naar verwachting nog jaren duren. Beleggers zullen geduld moeten hebben, aangezien de verwachte inkomsten uit deze nieuwe voertuigen waarschijnlijk pas vanaf 2027 zullen beginnen bij te dragen aan de omzet. De nieuwe producten samengevat in een korte video: Bron: CNET Tesla’s "We, Robot"-evenement toonde een interessante visie op de toekomst van autonoom vervoer en robotica, zoals we van Musk gewend zijn. Hoewel de plannen op de lange termijn veelbelovend zijn, blijft de onzekerheid over de korte termijn nog wel aanwezig. Beleggers reageerden voorzichtig en de daling van de aandelenkoers met 5,5% weerspiegelt hun zorgen over de tijdslijn voor de introductie van Tesla's nieuwste producten.

In het kort: De rente op studieschulden in Nederland is voor 2024 verlaagd naar 2,21% voor oud-studenten die hun schuld in 15 jaar aflossen, terwijl deze licht gestegen is naar 2,57% voor de 35-jarige aflossingsperiode. Oud-studenten met een 15-jarige terugbetaling profiteren van lagere maandelijkse lasten door de renteverlaging, wat hen meer financiële ruimte biedt. Het begrijpen van de renteontwikkelingen en terugbetalingsregelingen blijft essentieel voor het maken van slimme financiële keuzes, vooral voor mensen met een studieschuld die ook beleggen. De rente op studieschulden is een belangrijk onderwerp voor veel (oud)studenten in Nederland, aangezien de rente die op je schuld een aanzienlijke impact kan hebben op hoeveel je uiteindelijk moet terugbetalen. De afgelopen jaren zijn er veranderingen geweest in de wijze waarop studieschulden worden beheerd en terugbetaald, met name door de afschaffing van het leenstelsel in 2023 en de terugkeer van de basisbeurs. Toch hebben veel oud-studenten die tijdens het leenstelsel studeerden, nog steeds te maken met rente op hun studieschuld. Hieronder zie je de huidige rente bij DUO. Voor 2024 is de rente op studieschulden voor veel oud-studenten nu weer gewijzigd, hoewel de veranderingen dit keer relatief klein zijn. Voor mensen die hun studieschuld in 15 jaar aflossen, is het rentepercentage verlaagd van 2,95% naar 2,21%. Dit is een significante daling, die ervoor zorgt dat de maandelijkse lasten voor deze groep iets lager worden. Voor oud-studenten die hun schuld in 35 jaar aflossen, is de rente licht gestegen, van 2,56% naar 2,57%. Deze verhoging is minimaal en zal weinig verschil maken in de totale terugbetaling. Het huidige systeem kent twee hoofdregimes voor het terugbetalen van studieschulden: een periode van 15 jaar of een van 35 jaar. De kortere aflossingsperiode van 15 jaar komt nog voort uit het oude systeem dat voor 2023 van kracht was. De meeste studenten die onder dit oude regime vallen, hebben een lagere rente en lossen hun schuld sneller af. Deze groep wordt echter steeds kleiner, aangezien steeds meer oud-studenten hun schuld in 35 jaar aflossen, zoals nu geldt voor nieuwe generaties studenten. Onder het nieuwe systeem kunnen studenten hun studieschuld met rente opbouwen, maar als ze binnen tien jaar na afstuderen hun diploma behalen, wordt de schuld kwijtgescholden. Lees ook: Dit staat jouw koopkracht te wachten in 2024 en daarna Voor de bijna 1,2 miljoen Nederlanders met een studieschuld kan deze renteverandering een klein, maar merkbaar effect hebben op hun maandelijkse aflossingen. Voor de groep oud-studenten die onder het regime van de 15-jarige terugbetaling valt, biedt de recente renteverlaging van 2,95% naar 2,21% een groot positief effect. Dit betekent dat zij minder rente hoeven te betalen op hun studieschuld, wat direct resulteert in lagere maandelijkse aflossingen. Vooral voor degenen met hogere studieschulden kan deze verlaging een aanzienlijk verschil maken in hun totale financiële verplichtingen. Dit geeft hen meer financiële ruimte voor andere uitgaven of om eerder schuldenvrij te zijn. Voor oud-studenten kan de recente renteverandering dus een belangrijk verschil maken in de totale aflossing van hun studieschuld. Vooral de groep die hun schuld in 15 jaar aflost, profiteert van de verlaging van de rente, wat hen meer financiële ademruimte geeft. Het blijft echter heel belangrijk voor iedereen met een studieschuld om hun persoonlijke situatie goed in kaart te brengen en te overwegen hoe de renteontwikkelingen hun financiële planning beïnvloeden. Dit is een herinnering dat, ondanks kleine renteveranderingen, het begrijpen van je terugbetalingsregelingen cruciaal is voor het maken van weloverwogen financiële keuzes - vooral als je ook nog je geld belegt.

Samenvatting: AMD onthulde de MI325X AI-chip die in massaproductie gaat in Q4 2024, met de lancering van de nieuwe MI350-serie in de tweede helft van 2025. De nieuwe chips bieden verbeterde prestaties en verhoogde geheugencapaciteit, ontworpen om te concurreren met Nvidia’s Blackwell-architectuur. AMD’s aandelen daalden met 3,3%, terwijl Nvidia’s aandelen stegen met 1,7% na de aankondigingen. De omzet van AMD uit datacenters wordt voor 2024 geschat op $12,83 miljard. AMD heeft tijdens een evenement in San Francisco nieuwe AI- en serverchips aangekondigd, waaronder de MI325X, die in het vierde kwartaal van 2024 in massaproductie gaat. Deze chip maakt gebruik van dezelfde architectuur als de MI300X, die AMD vorig jaar lanceerde. De MI325X bevat echter een nieuw type geheugen dat snellere AI-berekeningen mogelijk maakt. Verder kondigde AMD de MI350-serie aan, die in de tweede helft van 2025 wordt gelanceerd en aanzienlijke prestatieverbeteringen belooft ten opzichte van eerdere generaties. De vraag naar AI-chips groeit enorm, aangedreven door bedrijven zoals Microsoft en Meta Platforms, en deze vraag overtreft momenteel het aanbod van zowel Nvidia als AMD. Dit heeft geleid tot een aanzienlijke stijging in chipgerelateerde aandelen, waarbij AMD’s aandelen sinds augustus met 30% zijn gestegen. Toch daalden de aandelen van AMD met 3,3% na de aankondiging, mogelijk omdat er geen nieuwe klanten werden onthuld, wat teleurstelling veroorzaakte onder beleggers. Verder is de lanceer datum ook pas mid volgend jaar en biedt daarmee geen directe concurrentie aan Blackwell. Wel beloven ze 40% meer performance dan de huidige chips van Nvidia. Nvidia’s aandelen stegen daarentegen met 1,7% gezien het bedrijf zojuist aan kondigt dat Blackwell volledig is uitverkocht voor de komende 12 maanden. Tenzij TSMC de productie kan opschalen. Een andere belangrijke onthulling was de nieuwe generatie server-CPU’s, gebaseerd op de Zen 5-architectuur, die snelheidsgroei tot 37% bieden bij complexe AI-berekeningen. De duurste chip in deze lijn, met bijna 200 kernen, heeft een prijskaartje van $14.813. AMD’s ambitieuze doelstellingen voor AI-inkomsten werden eerder dit jaar verhoogd naar $4,5 miljard voor 2024, tegen een eerdere schatting van $4 miljard. Deze stijging wordt gedreven door de groeiende vraag naar de MI300X-chips, die worden gebruikt voor het ontwikkelen en inzetten van generatieve AI-toepassingen. AMD vervult een belangrijke rol in de markt door krachtige chips tegen een lagere prijs aan te bieden en gezien de uitgaven van bedrijven in AI wordt dit steeds lucratiever voor het bedrijf om kosten te besparen en toch krachtige chips te hebben. Hoewel AMD een sterke concurrent is in de AI-chipmarkt, liggen de verwachtingen voor Nvidia aanzienlijk hoger. Analisten voorspellen dat Nvidia dit jaar $110,36 miljard aan omzet uit datacenters zal genereren, tegenover AMD’s verwachte $12,83 miljard. Deze datacenteromzet wordt vaak gezien als een indicator van de vraag naar AI-chips, omdat ze nodig zijn voor het ontwikkelen en uitvoeren van AI-applicaties.

In het kort: Inflatiecijfer in september: De inflatie steeg met 0,2% maand-op-maand, wat de jaarinflatie op 2,4% bracht. Dit was iets hoger dan verwacht. Werkloosheidsaanvragen: Het aantal nieuwe werkloosheidsaanvragen steeg onverwacht naar 258.000, het hoogste niveau sinds augustus 2023. De belangrijkste drijfveren achter de inflatie waren voedsel (+0,4%) en onderdak (+0,2%), terwijl energieprijzen juist daalden met 1,9%. De Amerikaanse inflatie in september 2024 kwam hoger uit dan verwacht, met een stijging van 0,2% ten opzichte van de vorige maand, wat de jaarlijkse inflatie op 2,4% brengt. Deze cijfers lagen 0,1 procentpunt boven de verwachtingen van analisten, die op basis van eerdere data een iets gematigdere groei hadden voorzien. De CPI in de VS (met- en zonder voedsel en energie): Bron: CNBC De stijging van de inflatie werd voornamelijk gedreven door hogere voedselprijzen, die met 0,4% toenamen, en door de stijging van onderdakprijzen met 0,2%. Deze twee categorieën zijn samen goed voor een groot deel van de consumptieve bestedingen van huishoudens. Aan de andere kant vielen energieprijzen met maar liefst 1,9%, wat een temperend effect had op het totale inflatiecijfer. Interessant is dat andere categorieën zoals gebruikte voertuigen (+0,3%), medische zorgdiensten (+0,7%) en kledingprijzen (+1,1%) ook bijdroegen aan de hogere inflatie. Zonder de volatiele elementen voedsel en energie stegen de kernprijzen met 0,3% maand-op-maand, wat de jaarlijkse kerninflatie op 3,3% bracht. Ook deze cijfers lagen 0,1 procentpunt boven de prognoses. Hoewel de kerninflatie harder stijgt dan de algemene inflatie, blijft de trend nog wel dalend ten opzichte van eerdere maanden. Dit geeft de Federal Reserve enig vertrouwen dat de inflatiedruk langzaam afneemt, ondanks de huidige hogere cijfers. Tegelijkertijd met het inflatierapport werd er een onverwachte stijging van werkloosheidsaanvragen gemeld. Het aantal eerste aanvragen voor werkloosheidsuitkeringen steeg tot 258.000, wat het hoogste niveau is sinds augustus 2023. Dit is een stijging van 33.000 ten opzichte van de week ervoor, en significant hoger dan de verwachte 230.000. De werkloosheidsaanvragen in de VS de afgelopen 2 jaar: Bron: TradingEconomics Deze stijging kan deels worden toegeschreven aan tijdelijke factoren, zoals de nasleep van orkaan Helene die de zuidoostelijke staten trof, en de staking van Boeing-werknemers. Desondanks wijst de stijging ook op een mogelijke verslechtering van de arbeidsmarkt, wat voor de Federal Reserve een belangrijke factor is om mee te nemen in hun rentebeleid. De Federal Reserve heeft eerder aangegeven dat ze steeds meer vertrouwen heeft dat de inflatie langzaam terugloopt naar hun doelstelling van 2%. Chicago Fed President Austan Goolsbee benadrukte dat de bredere inflatietrend belangrijker is dan schommelingen op maandbasis. Hij waarschuwde dat een enkel maandcijfer, zoals de huidige inflatie van 2,4%, niet moet worden gezien als een reden voor een beleidswijziging. Wel gaf hij toe dat de arbeidsmarkt tekenen van zwakte begint te vertonen, wat van invloed kan zijn op toekomstige beslissingen over de rente. Markten hebben inmiddels hun verwachtingen bijgesteld en zien een kans van 86% dat de Fed de rente zal verlagen met 0,25 procentpunt tijdens de volgende beleidsvergadering in november. Hoewel de inflatie iets hoger uitviel dan verwacht, blijft de algemene trend wijzen op een geleidelijke afname. De stijging van werkloosheidsaanvragen laat echter zien dat de Amerikaanse arbeidsmarkt onder druk staat, mede door tijdelijke factoren. Het is waarschijnlijk dat de Federal Reserve deze ontwikkelingen in overweging zal nemen bij hun volgende rentebesluit, waarbij zij zowel de inflatie als de arbeidsmarkt goed in de gaten zullen houden.

In het kort: Pfizer heeft moeite om aandeelhouders tevreden te stellen ondanks grote overnames, en het aandeel is sinds eind 2022 met 45% gedaald. De overname van Seagen biedt lange termijn potentieel in de oncologie, maar de uitdagingen zoals octrooiverliezen en gemiste verwachtingen bij andere medicijnen vormen risico's. Activistische investeerder Starboard Value heeft een belang genomen en zet druk op Pfizer om zich te focussen op kostenbesparingen en het ontwikkelen van nieuwe medicijnen. Pfizer, een van de grootste farmaceutische bedrijven ter wereld, heeft de afgelopen jaren moeite gehad om zijn aandeelhouders tevreden te stellen. Ondanks een indrukwekkende aantal overnames, waaronder het baanbrekende bedrijf Seagen in 2023, is het aandeel meer dan 45% gedaald sinds december 2022. Dit teleurstellende rendement heeft de aandacht getrokken van de activistische hedgefondsbeheerder Starboard Value, geleid door miljardair Jeffrey Smith, die onlangs een belang van $1 miljard in het bedrijf heeft genomen. Dit roept de vraag op: Is dit het juiste moment om aandelen van Pfizer te kopen? Pfizer werd tijdens de COVID-19-pandemie gezien als een van de grote winnaars, vooral door de verkoop van hun COVID-19-vaccin, Comirnaty. Echter, naarmate de pandemie afnam en de vaccinverkopen stagneerden, stond het bedrijf voor een nieuwe uitdaging: hoe kan het zijn groei voortzetten zonder de pandemie-gerelateerde inkomsten? Pfizer besloot de miljarden die het had verdiend te gebruiken voor een golf van overnames. Sinds 2021 heeft het bedrijf ongeveer $70 miljard uitgegeven aan acquisities, waaronder de aankoop van Seagen, Biohaven Pharmaceutical en Global Blood Therapeutics. Hoewel deze strategie in eerste instantie veelbelovend leek, verliep niet alles volgens plan. Zo moest Pfizer recentelijk het medicijn Oxbryta, dat gebruikt wordt voor de behandeling van sikkelcelziekte, van de markt halen vanwege veiligheidsproblemen. Bovendien mislukte een veelbelovend obesitasmedicijn in klinische proeven, en kreeg een RSV-vaccin een lauwe respons in de markt. Deze teleurstellingen hebben geleid tot zorgen bij beleggers over de effectiviteit van Pfizer's acquisitiestrategie. Daarnaast staan enkele van Pfizer’s bestverkopende medicijnen, waaronder Ibrance (voor borstkanker) en Xtandi (voor prostaatkanker), voor een grote uitdaging. Beide medicijnen verliezen hun octrooi in 2027, wat betekent dat generieke concurrenten de markt kunnen betreden. Dit kan leiden tot een aanzienlijke daling van de omzet van Pfizer in de komende jaren, aangezien deze medicijnen momenteel goed zijn voor miljarden aan jaarlijkse inkomsten. maar Pfizer's overname van Seagen is wel een belangrijke stap in de strategie van het bedrijf om zijn focus te verleggen naar oncologie en biologische geneesmiddelen. Biologische medicijnen, zoals die door Seagen worden ontwikkeld, bieden voor farmaceutische bedrijven voordelen, omdat ze een langere octrooibescherming hebben en minder snel worden vervangen door goedkopere generieke alternatieven. Dit komt doordat biosimilars – generieke versies van biologische geneesmiddelen – niet identiek kunnen zijn aan het originele product, in tegenstelling tot chemisch geproduceerde medicijnen. Hierdoor blijven biologische geneesmiddelen vaak populair bij artsen, zelfs na het verlopen van het octrooi. Seagen brengt vier toonaangevende kankermedicijnen mee naar Pfizer, waaronder Padcev  en Xtandi , die al goed presteren op de markt. In het tweede kwartaal van 2024 rapporteerde Pfizer een stijging van 27% in de oncologie-inkomsten, grotendeels dankzij deze overname. Ook zien we dat Pfizer in 2024 verschillende goedkeuringen heeft gekregen voor nieuwe medicijnen, waaronder volledige goedkeuringen van de FDA en EMA (European Medicines Agency), wat wijst op de voortdurende groei van hun oncologieportefeuille. Pfizer verwacht zelfs dat de overname van Seagen tegen 2030 meer dan $10 miljard aan jaarlijkse omzet zal genereren. Hoewel de huidige geneesmiddelen van Seagen goed presteren, ligt de echte potentiële winst in de toekomstige geneesmiddelen die nog in de pijplijn zitten. Dit betekent dat het enkele jaren kan duren voordat duidelijk is of de investering in Seagen zijn volledige potentieel zal waarmaken. De uitdaging voor Pfizer is om in de tussentijd te blijven investeren in R&D, zoals blijkt uit de $5,2 miljard die het bedrijf in 2024 aan onderzoek en ontwikkeling heeft besteed. Wat de kapitaalallocatie betreft, richt Pfizer zich momenteel op het afbouwen van schulden die het aangaat om de Seagen-overname te financieren. Het heeft in 2024 $2,3 miljard aan schuld afgelost. Tegelijkertijd behoudt het bedrijf een sterke focus op aandeelhouderswaarde door middel van dividenduitkeringen, waarbij $4,8 miljard aan dividend is uitgekeerd aan aandeelhouders. Het is echter wel een beetje teleurstellend dat het bedrijf geen eigen aandelen wil inkopen. Dit zou juist het vertrouwen in het eigen bedrijf bevestigen. Starboard Value, een activistische investeerder, staat bekend om zijn agressieve strategieën om bedrijven te hervormen en meer waarde voor aandeelhouders te creëren. Het hedgefonds heeft in het verleden successen behaald met bedrijven zoals Darden Restaurants, maar ook enkele teleurstellingen gekend, vooral in de gezondheidszorgsector. Starboard heeft kritiek geuit op Pfizer's huidige CEO Albert Bourla, vooral vanwege zijn acquisitiestrategie waarbij miljarden zijn uitgegeven aan overnames, zoals die van Seagen. Starboard ziet liever dat Pfizer zich focust op kostenbesparingen en de ontwikkeling van nieuwe medicijnen in plaats van grote acquisities die risicovol kunnen zijn. Er gaan zelfs geruchten dat Starboard voormalig Pfizer-CEO Ian Read en voormalig CFO Frank D’Amelio heeft benaderd om terug te keren en te helpen bij het herstructureren van het bedrijf. Read stond tussen 2010 en 2019 aan het roer van Pfizer en stond bekend om zijn strikte focus op kostenbeheersing en kernproducten, iets wat Starboard nu weer wil invoeren. En hoewel de betrokkenheid van Starboard kan leiden tot veranderingen en mogelijk verbeteringen, moet dit niet de enige reden zijn om te overwegen aandelen in Pfizer te kopen. Beleggers die vertrouwen hebben in Pfizer’s lange termijn strategie en het potentieel van Seagen’s medicijnen kunnen overwegen het aandeel te kopen en geduldig te wachten op resultaten, terwijl ze profiteren van het stabiele dividend. Het is echter belangrijk om goed geïnformeerd te blijven en de mogelijke risico's van zo’n investering in overweging te nemen. Op het moment heeft het bedrijf namelijk behoorlijk wat zorgen.

In het kort: Warren Buffett won een weddenschap in 2017 door te bewijzen dat investeren in een simpele S&P 500 indexfonds beter presteert dan hedgefondsen op lange termijn. De S&P 500 is in 2024 met 20% gestegen, maar experts voorspellen een "gematigder" groei in de toekomst. Goldman Sachs verhoogde zijn prognose voor de S&P 500 naar 6.000 punten tegen het einde van het jaar. Hoewel de S&P 500 op lange termijn moeilijk te verslaan is, waarschuwen experts voor concentratierisico's. In 2007 sloot Warren Buffett een weddenschap af ter waarde van $1 miljoen dat een eenvoudige investering in een S&P 500 indexfonds op de lange termijn beter zou presteren dan meerdere hedgefondsen. Zijn keuze viel op de S&P 500 omdat dit een index is van de 500 grootste Amerikaanse bedrijven, gewogen naar hun marktkapitalisatie. Dit betekent dat grotere bedrijven een zwaarder gewicht in de index hebben. In 2017 won Buffett de weddenschap, waarmee hij zijn punt bewees dat een passief beheerd fonds vaak betere resultaten kan opleveren dan actief beheerde fondsen, vooral vanwege lagere kosten en bredere marktdekking. De koers van de S&P 500 tussen 2007 en nu: Bron: Macrotrends Warren Buffett sloot zijn beroemde weddenschap af tegen Protégé Partners , een hedgefonds-bedrijf dat gespecialiseerd is in het selecteren van andere hedgefondsen (ook wel een "fonds van hedgefondsen" genoemd). Ted Seides, een van de oprichters van Protégé Partners, vertegenwoordigde het bedrijf in de weddenschap. Lees ook: Nieuwe cijfers voorspellen slecht nieuws voor AI-chipmarkt Buffett’s overwinning toonde het succes van een lange termijn indexstrategie aan. Sindsdien zijn veel particuliere beleggers die strategie blijven volgen, vaak via exchange-traded funds zoals de SPDR S&P 500 ETF Trust, iShares Core S&P 500 ETF en Vanguard S&P 500 ETF. Samen vormen deze drie fondsen bijna 17% van de Amerikaanse ETF-markt. In 2024 behaalde de S&P 500 indrukwekkende resultaten met een stijging van ongeveer 20% tot begin oktober, en over de afgelopen 12 maanden zelfs een stijging van 33%. Dit was te danken aan een sterkere Amerikaanse economie dan verwacht, ondanks eerdere zorgen over een mogelijke recessie. Larry Adam, Chief Investment Officer bij Raymond James, merkte op dat de voorspelde recessie niet is gekomen en dat de economie op weg lijkt naar een soft landing. Echter, Adam verwacht dat de stijgingen in de komende jaren gematigder zullen zijn. Ondanks een aantal tegenslagen, zoals een marktdaling rond de Amerikaanse verkiezingsperiode, voorspellen experts zoals Tom Lee van Fundstrat dat de S&P 500 mogelijk de 6000 punten zal bereiken tegen het einde van 2024, mede dankzij verwachte winstgroei. Volgens Bryan Armour, directeur van passieve strategieën bij Morningstar, is de S&P 500 op lange termijn moeilijk te verslaan. Het biedt voordelen zoals lage kosten en brede blootstelling aan de grootste Amerikaanse bedrijven, wat het moeilijk maakt voor actieve managers om betere rendementen te behalen. Dit maakt het aantrekkelijk voor beleggers die een set-it-and-forget-it benadering willen, zonder de markt constant in de gaten te hoeven houden. De top-posities van de S&P 500 zijn sinds de weddenschap van Buffett behoorlijk veranderd: Bron: VisualCapitalist Ondanks het succes van de S&P 500 strategie, waarschuwen experts zoals Sean Williams, financieel planner bij Cadence Wealth Partners, voor de risico's van te veel concentratie in één marktsegment. Momenteel bestaat 31,7% van de S&P 500 uit technologieaandelen zoals Apple, Microsoft en Nvidia (geüpdated naar vandaag de dag). Dit betekent dat beleggers sterk afhankelijk zijn van de prestaties van een relatief klein aantal bedrijven. Om dit concentratierisico te verminderen, wordt vaak aangeraden om te diversifiëren door ook te investeren in kleinere bedrijven, internationale markten, of vastgoed. Een populaire optie voor bredere blootstelling is bijvoorbeeld de Vanguard Total Stock Market ETF, die een bredere selectie van Amerikaanse bedrijven omvat. Daarnaast zijn er waardevolle mogelijkheden in ondergewaardeerde sectoren, zoals small-cap value aandelen, waar Morningstar momenteel kansen ziet. Gemakkelijk aandelen kopen? Dat kan bij DeGiro #A D De S&P 500 blijft een krachtig instrument voor lange termijn beleggen, zoals bewezen door Warren Buffett’s beroemde weddenschap. Maar zoals met elke strategie is diversificatie cruciaal om risico’s te beheersen. Door het toevoegen van kleinere bedrijven, internationale markten en andere sectoren kunnen beleggers hun portefeuille versterken tegen schommelingen in de markt.

In het kort: Bill Ackman heeft 53% van zijn hedgefonds geïnvesteerd in drie bedrijven met sterke groei- en schaalpotentieel. Hij kiest bedrijven met stabiele inkomsten, groeimogelijkheden in cloud computing en AI, en unieke marktposities. Ackman focust op lange termijn groei, zelfs wanneer aandelen relatief hoog gewaardeerd zijn, met overtuiging in hun toekomstperspectieven. Bill Ackman, de oprichter van Pershing Square Capital, is niet zomaar een hedgefondsmanager – hij staat bekend om zijn gedurfde investeringen in een aantal zorgvuldig gekozen bedrijven waarin hij uitzonderlijk veel vertrouwen heeft. Momenteel heeft hij maar liefst 53% van het kapitaal van zijn hedgefonds geïnvesteerd in slechts drie bedrijven: Hilton Worldwide, Alphabet en Chipotle Mexican Grill. Laten we een kijkje nemen naar waarom juist deze bedrijven zijn grootste aandacht krijgen en hoe hij zijn strategie vormgeeft rond deze grote posities. Aandeel 1: Hilton Worldwide (20%) Een van de grootste en meest succesvolle posities van Bill Ackman is Hilton Worldwide, goed voor bijna 20% van zijn totale portfolio. Hilton, opgericht bijna een eeuw geleden, is uitgegroeid tot een van de meest herkenbare en gerespecteerde hotelmerken wereldwijd. Wat Hilton zo aantrekkelijk maakt voor investeerders zoals Ackman, is niet alleen de sterke merknaam, maar ook het kapitaallichte bedrijfsmodel dat het bedrijf hanteert. Laten we daar eens wat dieper op induiken. Hilton's kapitaallichte model betekent dat het bedrijf vooral opereert als een franchisegever, waarbij het zijn merk en diensten licentieert aan hoteleigenaren. Dit zorgt ervoor dat Hilton wereldwijd kan uitbreiden zonder zelf veel kapitaal te hoeven investeren in het bouwen van nieuwe hotels. Het bedrijf ontvangt een deel van de inkomsten via franchise- en licentieovereenkomsten, terwijl de hoteleigenaren de kosten dragen voor de bouw en het onderhoud. Dit slimme model maakt het mogelijk voor Hilton om te profiteren van de groei in de hotelindustrie zonder de risico's en kosten van het eigendom van vastgoed. Wat Hilton daarnaast zo aantrekkelijk maakt voor Ackman, is de voorspelbare en stabiele inkomstenstroom. Ongeveer 80% van Hilton's totale omzet komt uit franchise- en licentieovereenkomsten, wat betekent dat het bedrijf zeer schaalbaar is en aanzienlijke cashflow genereert. Zelfs tijdens economische neergangen kan Hilton dankzij dit model blijven profiteren van stabiele inkomsten. Dit versterkt de concurrentiepositie van Hilton in de wereldwijde hotelmarkt. Het bedrijf heeft bovendien momenteel een pijplijn van ongeveer 472.000 kamers in ontwikkeling, wat neerkomt op bijna 50% van het huidige aantal kamers. Deze kamers zullen naar schatting $1 miljard aan extra EBITDA opleveren, wat een toename van 30% betekent ten opzichte van 2023. Verder heeft Hilton sterke geografische diversificatie, met kamers in ontwikkeling in belangrijke markten zoals de Verenigde Staten, Azië-Pacific, en Europa. Dit vermindert de afhankelijkheid van één enkele markt en zorgt voor veerkracht in tijden van economische onzekerheid in specifieke regio's. Hoewel Hilton tijdens de pandemie wel verliezen leed door de dalende vraag naar reizen, zag Ackman het bedrijf snel herstellen dankzij de toename in reisactiviteit en de groeiende vraag naar hotels. Momenteel blijft Hilton groeien door uitbreiding van zijn hotelportefeuille zonder grote investeringen. Ackman heeft echter een deel van zijn aandelen verkocht om ruimte te maken voor nieuwe posities, maar Hilton blijft zijn grootste investering met een waarde van maar liefst $2,1 miljard. Aandeel 2: Alphabet (18%) Alphabet, het moederbedrijf van Google, is ook een van de grootste posities in Bill Ackman's hedgefonds Pershing Square, goed voor 18% van de portefeuille. Waar velen de opkomst van kunstmatige intelligentie zagen als een potentiële bedreiging voor de kernactiviteiten van Google, zag Ackman juist een kans. Hij begon zijn positie in Alphabet in het eerste kwartaal van 2023 op te bouwen, toen de AI-revolutie net op gang kwam. Een van de belangrijkste redenen waarom Ackman zo optimistisch is over Alphabet, is de sterke positie van het bedrijf in cloud computing. Google Cloud is een van de drie grootste cloudplatforms ter wereld en genereert een steeds hogere omzet. In 2024 behaalde Google Cloud meer dan $10 miljard aan kwartaalomzet, een indrukwekkende groei ten opzichte van $7,3 miljard eind 2022. Deze groei komt niet alleen door de stijgende vraag naar clouddiensten, maar ook door de strategische investeringen van Alphabet in AI. Zo heeft het bedrijf AI-tools geïntegreerd in zijn zoekmachine, wat heeft geleid tot een hogere gebruikersbetrokkenheid en -tevredenheid. Naast het investeren in groei, heeft Alphabet ook kostenbesparingen doorgevoerd in andere delen van zijn bedrijf. Dit heeft geleid tot een verbetering van de operationele marges, waardoor het bedrijf nog winstgevender is geworden. Ackman is van mening dat de groei van Alphabet nog lang niet voorbij is, vooral omdat de vraag naar AI en clouddiensten de komende jaren naar verwachting zal blijven stijgen. Analisten verwachten dat de inkomsten van Alphabet de komende vijf jaar met meer dan 20% per jaar zullen toenemen, wat betekent dat het aandeel aanzienlijke ruimte voor verdere groei heeft. Tot slot lijkt de waardering van Alphabet momenteel aantrekkelijk. Zoals je hieronder kunt zien, ligt de huidige PE-ratio rond de 20, met de verwachting dat deze in de toekomst fors verder zal dalen naarmate de winst van het bedrijf groeit. Hierdoor ziet Ackman Alphabet als een kansrijke belegging voor de lange termijn, vooral voor beleggers die willen profiteren van de groei van AI en cloud computing. Aandeel 3: Chipotle Mexican Grill (15,5%) Chipotle Mexican Grill is een van de langstlopende investeringen van Bill Ackman, een positie die hij voor het eerst opbouwde in 2016. Destijds daalde het aandeel fors door problemen met het eten die leidden tot grote reputatieschade. Maar waar veel beleggers hun vertrouwen verloren, zag Ackman een kans. Hij geloofde dat Chipotle, dankzij zijn sterke merknaam en unieke productaanbod, in staat zou zijn te herstellen en verder uit te breiden. Sindsdien is het aantal restaurants gegroeid van 2.200 naar meer dan 3.500 locaties wereldwijd. Onder leiding van voormalig CEO Brian Niccol, die in 2018 van Taco Bell naar Chipotle overstapte, kende het bedrijf een indrukwekkend herstel. Niccol voerde strategische veranderingen door, waaronder het verbeteren van de digitale bestelmogelijkheden en het openen van "Chipotlanes" – drive-thru locaties die zorgen voor snellere service en hogere klanttevredenheid. Dit heeft het bedrijf geholpen om zowel de omzet als de marges te verhogen. En volgens de verwachtingen is het aantal Chipotle-restaurants naar verwachting sterk te blijven groeien, met een gemiddelde jaarlijkse groei (CAGR) van 9%. Tegen 2031 zou het aantal locaties kunnen toenemen tot meer dan 7.000, wat een enorme uitbreiding is ten opzichte van de huidige situatie. Ackman’s visie op Chipotle is altijd gericht geweest op deze lange termijn groei, waarbij hij verwacht dat de schaalvergroting aanzienlijke voordelen zal opleveren. Ondanks deze groeiverwachtingen blijft de waardering van Chipotle relatief hoog. Met een PE-ratio van 44 is het aandeel aan de dure kant, zoals je hieronder kunt zien. Dit geeft aan dat veel van de toekomstige groei al in de aandelenprijs is verwerkt. Hoewel Ackman nog steeds vertrouwen heeft in de groeivooruitzichten van Chipotle, zou de hoge waardering een punt van zorg kunnen zijn voor beleggers die op zoek zijn naar een aantrekkelijk instapmoment. Bill Ackman’s strategie laat duidelijk zien dat succes niet altijd afhangt van het hebben van een grote portefeuille, maar eerder van het hebben van sterke overtuigingen in een paar kwalitatieve bedrijven. Zijn investeringen in Hilton Worldwide, Alphabet en Chipotle Mexican Grill vertegenwoordigen zijn vertrouwen in de toekomst van deze bedrijven, hun sterke merk en hun groei- en schaalpotentieel. Hoewel de waarderingen van sommige aandelen zoals Chipotle momenteel hoog zijn, blijven deze bedrijven volgens Ackman aantrekkelijk vanwege hun lange termijn groeiverwachtingen en de bewezen successen.

In het kort: Blue Whale Growth Fund heeft zijn positie in Microsoft afgebouwd vanwege zorgen over de winstmarges, ondanks de groeiende AI-activiteiten van Microsoft. Fonds manager Stephen Yiu waarschuwt dat de kosten van AI, zoals dure infrastructuur en hardware, de toekomstige winstgevendheid van Microsoft negatief zullen beïnvloeden, ondanks absolute winstgroei. Wall Street-analisten zijn echter optimistisch en verwachten dat het aandeel van Microsoft in de komende 12 maanden met 20% zal stijgen. Stephen Yiu, Chief Investment Officer van de Blue Whale Growth Fund, heeft zijn fonds laten afbouwen in Microsoft-aandelen. Dit is opvallend omdat de Blue Whale Growth Fund sinds de oprichting altijd een positie in Microsoft heeft gehad. Het fonds presteerde sterk met een stijging van 16,6% in 2024 en zelfs 30,7% in 2023, beter dan de S&P 500, die in dat jaar met 26% groeide. De IA Global-sector groepeert fondsen die wereldwijd beleggen in bedrijven. Dit betekent dat ze hun investeringen over verschillende regio's en sectoren spreiden. Vergelijking binnen deze sector (met IA Globa als benchmark) helpt ons als belegger om de prestaties van verschillende fondsen, zoals dit Blue Whale fonds, te analyseren op basis van groeicijfers, risico, en rendement. De prestatie van het Blue Whale fonds ten opzichte van IA Global (sinds oprichting): Bron: Blue Whale factsheet October Yiu's beslissing is ingegeven door veranderingen in het verdienmodel van Microsoft door de opkomst van generatieve AI. Microsoft heeft miljarden geïnvesteerd in OpenAI, de ontwikkelaar van ChatGPT, en AI wordt nu steeds meer geïntegreerd in hun producten zoals Office 365 en GitHub. Hoewel AI nieuwe inkomsten kan genereren, waarschuwt Yiu dat de kosten die gepaard gaan met AI-producten, zoals de nieuwe Copilot-functionaliteit in Office 365, volgens hem hogere kosten met zich meebrengen die de marges zullen drukken. De huidige top-10 holdings van het Blue Whale fonds: Bron: Blue Whale factsheet October Microsoft’s divisie Productivity & Business Processes, waar Office 365 onder valt, heeft sterke resultaten behaald. In de afgelopen zeven jaar zijn de operationele marges gestegen van 36% in 2018 tot 52,2% in 2024. De omzet van deze divisie groeide in dezelfde periode van 35,9 miljard naar 77 miljard. Dit zijn indrukwekkende cijfers die laten zien dat Microsoft een stabiele en winstgevende business heeft opgebouwd rondom software-abonnementen Bron: CNBC De zorgen van Yiu draaien echter meer om de nieuwe AI-gebaseerde producten, zoals Office 365 Copilot. Deze functie kost 30 dollar extra per gebruiker per maand, bovenop het standaard Office 365-abonnement. Hoewel dit op het eerste gezicht een interessante kans lijkt voor omzetgroei, voorziet Yiu dat de kosten van het leveren van AI-producten aanzienlijk hoger zullen zijn dan die van traditionele software-abonnementen. Dit komt doordat AI intensieve rekenkracht vereist, waarvoor Microsoft dure chips zoals die van Nvidia nodig heeft, of in-house hardware moet ontwikkelen. De stijgende kosten komen niet alleen van de hardware. AI-modellen moeten constant worden geüpdatet en opnieuw worden getraind, wat betekent dat de kosten continu doorlopen. Dit in tegenstelling tot traditionele software, waar de ontwikkelingskosten grotendeels vooraf worden gemaakt en de marges daarna hoog blijven. Yiu legt uit dat, hoewel Microsoft in absolute termen meer winst kan gaan maken, de return on invested capital (ROIC) waarschijnlijk zal afnemen door deze toegenomen kosten. Yiu benadrukt opnieuw dat Nvidia een aanzienlijk deel van de winst van generatieve AI-diensten naar zich toe trekt. Nvidia is ook niet voor niets een van de top 10 holdings van het Blue Whale Growth Fund. Dit onderstreept hoe belangrijk deze leverancier is voor de huidige AI-ecosystemen, maar het betekent ook dat Microsoft mogelijk minder profiteert van de AI-revolutie dan men zou verwachten, als we Yiu mogen geloven. Ondanks de zorgen van Yiu, blijft de consensus onder Wall Street-analisten positief. Volgens FactSet verwachten analisten dat het aandeel van Microsoft de komende 12 maanden met 20% zal stijgen. Dit optimisme wordt waarschijnlijk gedreven door de voortdurende groei van Microsoft in cloud computing en zijn leidende rol in AI-ontwikkeling. Het consensus koersdoel van Microsoft aandelen: Bron: TipRanks Hoewel het fonds in het verleden een groot deel van zijn kapitaal in technologie heeft geïnvesteerd, kijkt Blue Whale nu, als we naar hun laatste investeerdersrapport kijken, ook naar andere sectoren die baat kunnen hebben bij stabiele langetermijntrends. Een goed voorbeeld hiervan is de gezondheidszorg. De vergrijzing van de bevolking in veel ontwikkelde economieën creëert een enorme vraag naar nieuwe medische technologieën, behandelingen en infrastructuur. Het fonds ziet kansen in bedrijven die hierop inspelen met nieuwe oplossingen. Daarnaast worden sectoren zoals industriële automatisering steeds belangrijker, nu bedrijven wereldwijd proberen hun productieketens efficiënter en veerkrachtiger te maken. Gemakkelijk aandelen kopen? Dat kan bij DeGiro #A D Hoewel de toekomst van Microsoft er op het eerste gezicht rooskleurig uitziet dankzij zijn sterke positie in AI, waarschuwt een top-investeerder als Stephen Yiu voor potentiële valkuilen. De kosten die gepaard gaan met de ontwikkeling en het leveren van AI-diensten zouden op de lange termijn kunnen leiden tot een lagere winstgevendheid, ondanks absolute winstgroei. Analisten blijven echter optimistisch, waarbij de verwachting is dat Microsoft nog verder zal stijgen.

In het kort: HSBC's AI-leider, Edward J. Achtner, stelt dat hoewel veel financiële bedrijven AI aanprijzen, de concrete resultaten vaak uitblijven. Hij waarschuwt voor overschatting van de AI-resultaten. Klarna halveert zijn personeelsbestand met hulp van AI. De CEO, Sebastian Siemiatkowski, benadrukt dat AI aanzienlijke gevolgen zal hebben voor banen. Banken zoals Lloyds en HSBC implementeren AI, maar hanteren een voorzichtige aanpak. Generatieve AI biedt potentie, maar brengt ook risico’s met zich mee. De financiële sector zet zwaar in op kunstmatige intelligentie (AI) om de efficiëntie te verhogen en de kosten te verlagen. Toch waarschuwen sommige experts, zoals Edward J. Achtner, hoofd van generatieve AI bij HSBC, voor wat hij "success theater" noemt. Tijdens een paneldiscussie op het CogX Global Leadership Summit in Londen deze week, verklaarde hij dat veel bedrijven weliswaar opscheppen over hun AI-toepassingen, maar dat de tastbare voordelen vaak ontbreken. Kunstmatige intelligentie (AI) transformeert de bancaire sector en biedt aanzienlijke verbeteringen in productiviteit. Volgens een McKinsey-rapport uit 2023 kan generatieve AI de productiviteit in de bankensector met maar liefst 5% verhogen en de wereldwijde uitgaven met maximaal $300 miljard verlagen. AI kan op verschillende manieren bijdragen aan de efficiëntie van banken: Automatisering van repetitieve taken:  AI elimineert tijdrovende, foutgevoelige processen zoals handmatige gegevensinvoer, waardoor medewerkers zich kunnen richten op strategischer werk. Snellere data-analyse:  AI verwerkt grote hoeveelheden data snel en nauwkeurig, wat leidt tot betere besluitvorming en optimalisatie van klantgerichte diensten. Verbeterde naleving en risicobeheer:  AI automatiseert compliance-monitoring en risicobeoordeling, wat de naleving van regelgeving efficiënter maakt en risico's beter beheert. Achtner gaf aan dat HSBC AI op meer dan 550 manieren inzet binnen verschillende afdelingen, van het bestrijden van witwaspraktijken tot het ondersteunen van werknemers met generatieve AI-systemen. Een opmerkelijk voorbeeld is de samenwerking met Google voor het aanpakken van witwaspraktijken en fraudepreventie. Hoewel er veel beloftes zijn, benadrukt hij dat het essentieel is om zorgvuldig te zijn bij de keuzes die gemaakt worden. Dit komt doordat generatieve AI niet alleen kansen biedt, maar ook nieuwe risico's met zich meebrengt. Een ander opvallend voorbeeld komt van het Zweedse fintechbedrijf Klarna, dat het personeelsbestand drastisch heeft verminderd met hulp van AI. Het bedrijf heeft zijn personeelsbestand verlaagd van 5.000 naar 3.800 werknemers, en CEO Sebastian Siemiatkowski heeft aangegeven dat hij dit nog verder wil terugbrengen naar 2.000. Dit alles tegen de achtergrond van AI, dat volgens hem een "dramatische impact" zal hebben op banen en de samenleving. De kijk op AI verschilt duidelijk behoorlijk van persoon tot persoon, maar ook binnen verschillende bedrijfstakken. Klarna lijkt dus een mooie case study te worden van hoe AI een fintech bedrijf kan veranderen. Hoewel Siemiatkowski de positieve impact van AI benadrukt, roept hij ook op tot politiek debat over hoe de maatschappij mensen kan ondersteunen die hun baan verliezen door AI. Hij waarschuwde dat het te simplistisch is om te denken dat AI-verlies van banen volledig zal compenseren door de creatie van nieuwe functies. Andere financiële instellingen, zoals Lloyds Banking Group, kiezen voor een meer conservatieve benadering. Ranil Boteju, chief data and analytics officer bij Lloyds, vertelde dat de bank AI voornamelijk gebruikt voor backoffice-automatisering, zoals het documenteren van code en het genereren van klantreacties. Lloyds is echter terughoudend met het blootstellen van klanten aan generatieve AI-tools. Boteju benadrukte dat de bank eerst duidelijke richtlijnen wil opstellen voordat ze AI grootschalig inzetten. Boteju erkende dat AI al ongeveer 15 tot 20 jaar wordt gebruikt in de financiële sector, met toepassingen zoals machine learning en intelligente automatisering. De opkomst van generatieve AI biedt echter nieuwe mogelijkheden en uitdagingen, wat een voorzichtige en weloverwogen aanpak vereist. Achtner en Boteju zijn niet de enigen die de AI-trend met enige voorzichtigheid benaderen. Bahadir Yilmaz, chief analytics officer van ING, stelt dat hoewel AI krachtig is en aanzienlijke disruptieve kracht heeft, het niet overal noodzakelijk is. Volgens hem hoeven banken niet volledig AI-gedreven te worden om succesvol te blijven, en kunnen traditionele processen vaak zonder AI worden verbeterd. Toch blijft het potentieel van AI, vooral in niches zoals betalingssystemen, groot. Johan Tjarnberg, CEO van de Zweedse online betalingsverwerker Trustly, voorspelt dat AI een van de grootste technologische hefbomen zal worden in de betalingsindustrie. Trustly heeft zelfs al een efficiëntieverbetering van 5-10% gezien door de inzet van AI, wat aangeeft dat AI, hoewel in opkomst, momenteel bescheiden maar betekenisvolle resultaten oplevert. De opkomst van AI in de financiële sector is onmiskenbaar, maar de effecten variëren sterk tussen bedrijven. Waar Klarna een personeelsreductie doorvoert met hulp van AI, kiezen banken zoals HSBC en Lloyds voor een voorzichtigere aanpak. Dit onderstreept dat AI enorme kansen biedt, maar ook serieuze risico's en uitdagingen met zich meebrengt.

In het kort: De koopkracht in Nederland steeg in 2023 met 0,3%, vooral lagere inkomens profiteerden, met bijstandsontvangers die een stijging van 2,2% zagen. Hogere inkomens daalden in koopkracht, waarbij de hoogste inkomens een daling van 1,5% ervoeren. Overheidsmaatregelen zoals hogere minimumlonen, toeslagen en energietoeslag hadden een positief effect op lagere inkomens, terwijl belastingverhogingen en een lagere zelfstandigenaftrek juist de hogere inkomensgroepen troffen. Voordat we het gaan hebben over wat jij kan verwachten aan veranderingen in je portemonnee, eerst even terug in de tijd. In 2023 steeg de koopkracht van de Nederlandse bevolking gemiddeld met 0,3%, zo blijkt uit nieuwe cijfers van het CBS. Deze beperkte stijging kwam na een daling van 1,1% in 2022, maar de verdeling van deze stijging was verre van gelijkmatig. Vooral lagere inkomensgroepen profiteerden aanzienlijk van de toegenomen koopkracht, terwijl hogere inkomensgroepen juist te maken kregen met een daling. Dit was grotendeels te wijten aan gerichte overheidsmaatregelen die lagere inkomens beschermden tegen de effecten van inflatie, terwijl fiscale veranderingen hogere inkomens zwaarder belastten. De koopkracht groei/afname over de afgelopen jaren: Bron: CBS De koopkrachtontwikkeling per inkomensgroep laat een duidelijk beeld zien van wie in 2023 profiteerde en wie niet. De laagste inkomensgroep (de onderste 10%) zag de grootste stijging met 1,7%. Dit was grotendeels het resultaat van beleidsmaatregelen zoals de verhoging van het minimumloon, dat werd gekoppeld aan verhogingen van de bijstandsuitkering en de AOW. Bovendien speelden andere vormen van inkomensondersteuning, zoals een verhoogde zorgtoeslag en kindgebonden budget, een belangrijke rol. Bijstandsontvangers zagen zelfs een grotere verbetering, met een koopkrachtstijging van 2,2%. De koopkrachtontwikkeling per inkomensgroep: Bron: CBS Aan de andere kant hadden mensen in de hoogste inkomensgroepen te maken met een koopkrachtdaling. De hoogste 10% ervoer een daling van 1,5%. Deze groep werd geconfronteerd met hogere belastingen op vermogen (box 3) en een lagere zelfstandigenaftrek, die vooral zelfstandigen zwaar trof. Hun koopkracht daalde met 1,8% in 2023. Werknemers deden het iets beter, met een lichte stijging van 1,1%. Naast de verdeling per inkomensgroep, waren er ook duidelijke verschillen zichtbaar per inkomensbron. Werknemers en bijstandsontvangers boekten vooruitgang, maar zelfstandigen en pensioenontvangers ervoeren een daling van hun koopkracht. Zo gingen bijstandsontvangers er in 2023 nog altijd op vooruit met 2,2%, hoewel dit minder was dan de 4,7% stijging in 2022. Zelfstandigen hadden daarentegen opnieuw een moeilijk jaar, met een koopkrachtdaling van 1,8%. De koopkrachtontwikkeling per inkomensgroep: Bron: CBS Voor 2024 heeft het kabinet al enkele veranderingen aangekondigd die invloed zullen gaan hebben op de koopkracht van verschillende bevolkingsgroepen. De gemiddelde koopkracht zal naar verwachting 0,7% stijgen. Vooral de lagere en middeninkomens zullen hiervan profiteren, met een verwachte stijging van 1,1% voor inkomens tot €50.000 per jaar. Dit komt door gerichte maatregelen zoals de introductie van een nieuwe belastingschijf in de inkomstenbelasting, waardoor de belastingdruk op het eerste deel van het inkomen lager wordt. Daar staat echter een verhoging van de zorgpremie tegenover. Verwacht wordt dat de zorgpremie met 8 euro per maand zal stijgen, wat neerkomt op een jaarlijkse extra kostenpost van ongeveer €96 per huishouden. Dit zal vooral de koopkracht van lage en middeninkomens juist weer onder druk zetten. Daarnaast wordt de maatregel van gratis schoolmaaltijden voor kinderen in armoede voortgezet, wat een belangrijke stap is om de financiële druk op kwetsbare gezinnen te verlichten. Dit beleid, dat op ongeveer 2.200 scholen actief is, zorgt ervoor dat kinderen uit armere huishoudens ten minste één gezonde maaltijd per dag krijgen. Dit beleid is direct gericht op het verlichten van de financiële last van gezinnen met lage inkomens. Lees ook: Nieuwe cijfers voorspellen slecht nieuws voor AI-chipmarkt Ook de overdrachtsbelasting voor beleggers wordt aangepast. De belasting op huizen waar de koper niet zelf in gaat wonen, wordt verlaagd van 10,4% naar ongeveer 8%, wat verhuurders aanmoedigt om meer woningen in de vrije sector te kopen. Dit zou op termijn de huurmarkt kunnen beïnvloeden, maar heeft vooral op korte termijn geen directe impact op de koopkracht van de gemiddelde Nederlander. De verschillen in koopkrachtstijgingen zijn een direct gevolg van overheidsbeleid. Terwijl lagere inkomensgroepen profiteren van verhogingen in minimumloon, toeslagen en andere inkomensondersteunende maatregelen, worden hogere inkomensgroepen zwaarder belast door fiscale maatregelen. De belasting op vermogen in box 3 werd verder verhoogd, wat vooral de hoogste inkomens trof. Daarnaast werd de zelfstandigenaftrek verder afgebouwd, wat de belastingdruk voor veel zelfstandigen verhoogde. De nieuw ingevoerde belastingschijf in 2024 is specifiek gericht op het ondersteunen van werkenden door de belasting op het eerste deel van het inkomen te verlagen. Dit zou vooral de middeninkomens ten goede moeten komen, terwijl de verhoging van de zorgpremie daarentegen de vooruitgang deels teniet zou kunnen doen. Ondanks een lichte gemiddelde koopkrachtstijging van 0,3% in 2023, profiteren voornamelijk lagere inkomensgroepen van de overheidsmaatregelen, terwijl hogere inkomens juist te maken krijgen met koopkrachtdalingen door fiscale veranderingen. In 2024 worden verdere stappen gezet om vooral de koopkracht van de lagere en middeninkomens te versterken, met de invoering van een nieuwe belastingschijf en het voortzetten van sociale maatregelen zoals gratis schoolmaaltijden. Echter, de verhoging van de zorgpremie en andere kostenverhogende maatregelen zullen ervoor zorgen dat de netto effecten op de koopkracht per inkomensgroep blijven variëren.